Dẻ
Quảng cáo
Nghĩa & Ví dụ
danh từ
Cây gỗ to gồm nhiều loài, mọc ở rừng, lá khía răng, một vài loài có quả (thông thường gọi là hạt) ăn được.
Ví dụ:
Cây dẻ mọc nhiều ở rừng, lá khía răng, có loài cho hạt ăn được.
Nghĩa: Cây gỗ to gồm nhiều loài, mọc ở rừng, lá khía răng, một vài loài có quả (thông thường gọi là hạt) ăn được.
1
Học sinh tiểu học
- Ông ngoại chỉ cho em cây dẻ có lá khía như răng cưa.
- Chúng em nhặt hạt dẻ rơi dưới tán cây dẻ lớn.
- Trên tranh, cô vẽ một cây dẻ đứng bên bìa rừng.
2
Học sinh THCS – THPT
- Con đường mòn xuyên rừng có những cây dẻ già, lá dày và bóng.
- Mùa thu, hạt dẻ chín rơi lộp bộp, nhắc chúng tớ rằng rừng đang thay áo.
- Thầy kể ở vùng núi, người ta trồng dẻ vừa lấy gỗ, có nơi còn thu hạt dẻ để ăn.
3
Người trưởng thành
- Cây dẻ mọc nhiều ở rừng, lá khía răng, có loài cho hạt ăn được.
- Đi qua sườn núi, tôi dừng dưới bóng dẻ già, nghe gió sột soạt trên tán lá thẫm.
- Hạt dẻ nướng thơm bùi khiến tôi nhớ những buổi chợ phiên nơi bản, dưới những gốc dẻ xù xì.
- Trong hồi ức lâm nghiệp của bác, dẻ là thứ cây vừa kiên gan với đá, vừa rộng rãi cho người trú mưa.
Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp
1
Ngữ cảnh sử dụng
- Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Không phổ biến.
- Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Thường xuất hiện trong các văn bản về thực vật học hoặc mô tả sinh thái.
- Trong văn chương / nghệ thuật: Đôi khi được sử dụng để tạo hình ảnh thiên nhiên hoặc trong các tác phẩm miêu tả cảnh rừng.
- Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Phổ biến trong ngành lâm nghiệp và thực vật học.
2
Sắc thái & phong cách
- Thường mang sắc thái trung tính, không biểu lộ cảm xúc.
- Phong cách trang trọng khi dùng trong văn bản khoa học hoặc kỹ thuật.
3
Cách dùng & phạm vi
- Nên dùng khi cần chỉ định cụ thể loại cây trong các văn bản khoa học hoặc mô tả thiên nhiên.
- Tránh dùng trong giao tiếp hàng ngày nếu không có ngữ cảnh phù hợp.
- Thường không có biến thể trong cách dùng, nhưng có thể đi kèm với tên loài cụ thể để chỉ định rõ hơn.
4
Lưu ý đặc biệt
- Dễ nhầm lẫn với từ "dễ" trong khẩu ngữ do phát âm tương tự.
- Khác biệt với các từ chỉ cây khác ở chỗ "dẻ" thường chỉ các loài cây có hạt ăn được.
- Cần chú ý đến ngữ cảnh để tránh nhầm lẫn với các từ đồng âm khác.
1
Chức năng ngữ pháp
Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.
2
Đặc điểm hình thái – cấu tạo
Là từ đơn, không kết hợp với phụ từ đặc trưng.
3
Đặc điểm cú pháp
Thường đứng sau các từ chỉ định như "cây", "quả"; có thể làm trung tâm của cụm danh từ như "cây dẻ", "quả dẻ".
4
Khả năng kết hợp ngữ pháp
Thường kết hợp với tính từ ("dẻ ngon"), động từ ("trồng dẻ"), và lượng từ ("một cây dẻ").
