Dẫn chứng về lười học

Lười học là thái độ học tập thiếu nghiêm túc, không chủ động tiếp thu kiến thức; người học thường né tránh việc học, chỉ học đối phó, học khi bị ép buộc hoặc vì sợ điểm kém, sợ bị phạt.

• Biểu hiện: Nhiều học sinh sau khi nỗ lực đỗ Đại học đã nảy sinh tâm lý "xả hơi", cho rằng vào đại học là nhàn, là đích đến cuối cùng. Các bạn bắt đầu lười lên giảng đường, nhờ người học hộ, thi hộ, đắm chìm trong game online hoặc ngủ vùi thay vì tự nghiên cứu.
• Kết quả: Theo thống kê, mỗi năm các trường lớn như Đại học Bách khoa Hà Nội, Đại học Công nghiệp TP.HCM... phải ra quyết định buộc thôi học hàng nghìn sinh viên (có năm lên tới 600-800 sinh viên/trường) vì nợ môn quá nhiều và điểm kém. Sự lười biếng đã biến giấc mơ kỹ sư, cử nhân thành con số 0 tròn trĩnh, gây lãng phí khủng khiếp tiền bạc của gia đình và thanh xuân của chính họ.

• Biểu hiện: Khi còn trẻ, Hạng Vũ đi học chữ, chỉ học qua loa để biết viết tên rồi bỏ. Đi học kiếm thuật, cũng chỉ học sơ sài rồi chán. Chú của ông trách mắng, ông ngạo nghễ đáp: "Học chữ chỉ để ghi danh tính, học kiếm chỉ địch được một người, ta muốn học cái địch lại muôn người". Nhưng khi được dạy binh pháp (cái địch muôn người), ông cũng chỉ học để biết đại khái, không chịu nghiên cứu sâu sắc đến nơi đến chốn.
• Kết quả: Dù có sức mạnh "nhổ núi, nâng vạc", nhưng vì thiếu trí tuệ sâu sắc và tư duy chiến lược (do lười học bài bản), Hạng Vũ đã mắc mưu và thua trận trước Lưu Bang. Cuối cùng, ông phải tự sát bên bờ sông Ô Giang, để lại cơ nghiệp ngàn năm cho nhà Hán.

• Biểu hiện: Nobita luôn đi học muộn, lười làm bài tập và ngủ gật trong lớp. Điểm đặc trưng nhất của Nobita là sự ỷ lại: Gặp bài khó là khóc lóc xin Doraemon bảo bối (để gian lận hoặc hoàn thành nhanh chóng mà không cần động não. Cậu đại diện cho những học sinh lười tư duy, phó mặc cuộc đời cho may mắn hoặc người khác.
• Kết quả: Trong hầu hết các tập truyện, những lần Nobita dùng bảo bối để lười biếng đều nhận cái kết "gậy ông đập lưng ông": điểm 0 vẫn hoàn điểm 0, bị mẹ mắng hoặc gây rắc rối cho mọi người. Tác giả Fujiko F. Fujio muốn gửi gắm: Không có bảo bối thần kỳ nào cứu vãn được sự lười biếng, con người chỉ trưởng thành khi tự đứng trên đôi chân mình.

Tôi nhận thấy sự lười học không phải lúc nào cũng là bỏ học đi chơi, mà nó nấp dưới bóng của sự trì hoãn. Tôi thường tự nhủ: “Còn sớm mà, lướt TikTok 5 phút nữa rồi học”, nhưng 5 phút đó thường biến thành 2 tiếng. Hậu quả là tôi phải thức thâu đêm để làm bài một cách qua loa, đối phó vào phút chót. Nhận ra điều này, tôi đang tập cách áp dụng quy tắc “5 phút”: Khi lười, tôi ép mình ngồi vào bàn chỉ 5 phút thôi, và thường thì sau đó guồng quay học tập sẽ giúp tôi đi tiếp.

Trong thời đại AI phát triển, tôi nhận ra mình mắc một căn bệnh “lười não”. Gặp một bài toán khó hay một đề văn nghị luận, thay vì tự tư duy, phản xạ đầu tiên của tôi là lên Google hoặc hỏi ChatGPT. Điều này khiến não bộ tôi thụ động, lười suy nghĩ sâu. Hậu quả là khi vào phòng thi không có điện thoại, tôi hoàn toàn bế tắc. Tôi đang cố gắng khắc phục bằng cách tự mình giải quyết vấn đề trước, và chỉ dùng công nghệ làm công cụ tham khảo sau khi đã hoàn thành.