Trung đoạn

• Từ phức
• Từ ghép
• Từ ghép chính phụ
• Từ Hán Việt
• Từ đa nghĩa
• Từ toàn dân

Nghĩa & Ví dụ

1.

danh từ

Đoạn thẳng góc vạch từ tâm của một đa giác đều tới cạnh của nó.

Ví dụ: Trung đoạn là đoạn vuông góc từ tâm của đa giác đều đến một cạnh.

2.

danh từ

Đoạn thẳng góc hạ từ đỉnh của một hình chóp đều xuống một cạnh của đa giác đáy.

Ví dụ: Ở hình chóp đều, trung đoạn hạ từ đỉnh xuống một cạnh đáy là đoạn vuông góc.

Đặt câu với từ "Trung đoạn"

Nghĩa 1: Đoạn thẳng góc vạch từ tâm của một đa giác đều tới cạnh của nó.

Học sinh tiểu học

• Cô chỉ vào trung đoạn của hình lục giác để chúng em dễ nhìn thấy độ dài.
• Bạn Nam dùng thước vuông để vẽ trung đoạn từ tâm ra cạnh hình vuông.
• Nhờ trung đoạn, bạn tính được khoảng cách từ tâm tới cạnh hình đều.

Học sinh THCS – THPT

• Trong bài vẽ hình, bạn Minh dựng trung đoạn để kiểm tra xem cạnh ấy có cách đều tâm không.
• Nhìn vào trung đoạn của ngũ giác đều, ta thấy rõ sự đối xứng của hình.
• Khi thay đổi bán kính đường tròn ngoại tiếp, trung đoạn cũng thay đổi độ dài theo.

Người trưởng thành

• Trung đoạn là đoạn vuông góc từ tâm của đa giác đều đến một cạnh.
• Trong thiết kế logo hình học, trung đoạn giúp canh chỉnh khoảng cách đều giữa tâm và viền.
• Nhà nghiên cứu dùng trung đoạn như một tham số để so sánh các đa giác đều cùng bán kính.
• Khi phác thảo bằng compa, tôi dựng trung đoạn trước để bảo đảm bố cục cân bằng.

Nghĩa 2: Đoạn thẳng góc hạ từ đỉnh của một hình chóp đều xuống một cạnh của đa giác đáy.

Học sinh tiểu học

• Thầy vẽ trung đoạn từ đỉnh chóp xuống cạnh đáy để chúng em thấy độ cao đến cạnh.
• Bạn An dùng ê ke đặt vào cạnh đáy rồi kẻ trung đoạn từ đỉnh xuống.
• Nhờ trung đoạn, cả lớp hiểu đỉnh chóp đứng thẳng với cạnh nào trong hình.

Học sinh THCS – THPT

• Trong hình chóp đều, trung đoạn từ đỉnh xuống cạnh đáy giúp xác định tam giác vuông phụ trợ.
• Bài toán yêu cầu tính độ dài trung đoạn rồi từ đó suy ra cạnh bên của chóp.
• Khi quay mô hình chóp, em quan sát trung đoạn luôn vuông góc với cạnh đáy được chọn.

Người trưởng thành

• Ở hình chóp đều, trung đoạn hạ từ đỉnh xuống một cạnh đáy là đoạn vuông góc.
• Kỹ sư mô phỏng trung đoạn để ước lượng lực tác dụng vuông góc lên cạnh giàn đỡ trong mô hình chóp.
• Trong lời giải hình học không gian, chọn trung đoạn đúng chỗ giúp mở khóa tam giác vuông ẩn.
• Tôi thường dựng trung đoạn trước, rồi mới lần theo quan hệ góc cạnh để tìm thông số của chóp.

Xem thêm

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Không phổ biến.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Thường xuất hiện trong các tài liệu học thuật, đặc biệt là trong toán học và hình học.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Không phổ biến.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Phổ biến trong toán học, đặc biệt là trong các bài giảng và sách giáo khoa về hình học.

Sắc thái & phong cách

• Phong cách trang trọng, mang tính học thuật cao.
• Thường được sử dụng trong ngữ cảnh chuyên môn, không mang sắc thái cảm xúc.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi thảo luận về các khái niệm hình học liên quan đến đa giác đều và hình chóp đều.
• Tránh sử dụng trong ngữ cảnh không liên quan đến toán học hoặc hình học.
• Không có nhiều biến thể, thường được dùng nguyên dạng trong các tài liệu chuyên ngành.

Lưu ý đặc biệt

• Người học dễ nhầm lẫn với các thuật ngữ hình học khác như 'đường cao' hay 'trung tuyến'.
• Cần chú ý đến ngữ cảnh để sử dụng chính xác, đặc biệt khi giải thích các bài toán hình học.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng sau các từ chỉ định hoặc lượng từ; có thể làm trung tâm của cụm danh từ, ví dụ: "một trung đoạn", "trung đoạn này".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường kết hợp với các từ chỉ định (này, đó), lượng từ (một, hai), và các tính từ chỉ định hình (ngắn, dài).

Chúng tôi sẽ tiếp tục bổ sung câu ví dụ, từ đồng nghĩa trái nghĩa, từ liên quan và các phần mở rộng khác trong thời gian tới