Dột

• Từ đơn
• Từ thuần việt
• Từ toàn dân

Nghĩa & Ví dụ

tính từ

(Mái nhà) có chỗ hổ khiến nước mưa có thể nhỏ xuống.

Ví dụ: Căn nhà dột, phải che bạt tạm.

Đặt câu với từ "Dột"

Nghĩa: (Mái nhà) có chỗ hổ khiến nước mưa có thể nhỏ xuống.

Học sinh tiểu học

• Mái bếp bị dột, mưa rơi trúng mâm cơm.
• Nhà em dột nên mẹ phải đặt chậu hứng nước.
• Trần lớp học dột, cô dời cả lớp sang phòng bên.

Học sinh THCS – THPT

• Mái tôn cũ dột, giọt mưa gõ lộp bộp lên sàn gạch.
• Phòng trọ dột, bọn mình kéo bàn học tránh khỏi vệt nước.
• Nhà dột, mưa đêm thành tiếng nhạc buồn trên chậu nhựa.

Người trưởng thành

• Căn nhà dột, phải che bạt tạm.
• Mái hiên dột, nước len theo xà gỗ rồi rỏ từng giọt vào ổ điện, nghe rờn rợn.
• Nhà cũ dột, mỗi cơn mưa lại phơi bày những vết nứt của thời gian.
• Trần phòng khách dột, tiếng tí tách kéo dài như một lời nhắc phải sửa ngay.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng khi nói về tình trạng của mái nhà trong mùa mưa.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Ít phổ biến, có thể xuất hiện trong các báo cáo kỹ thuật về xây dựng hoặc bài viết về thời tiết.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể dùng để tạo hình ảnh ẩn dụ về sự thiếu sót hoặc bất ổn.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Thường dùng trong ngành xây dựng và kiến trúc để mô tả tình trạng của mái nhà.

Sắc thái & phong cách

• Thường mang sắc thái tiêu cực, chỉ sự bất tiện hoặc hư hỏng.
• Phong cách bình dân, gần gũi, thường dùng trong khẩu ngữ.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi mô tả tình trạng thực tế của mái nhà trong mùa mưa.
• Tránh dùng trong ngữ cảnh trang trọng hoặc khi cần diễn đạt một cách chính xác về kỹ thuật.
• Không có nhiều biến thể, thường chỉ dùng trong ngữ cảnh cụ thể về mái nhà.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ nhầm lẫn với các từ chỉ sự hư hỏng khác như "hỏng" hoặc "nứt".
• Không nên dùng để chỉ các vật dụng khác ngoài mái nhà.
• Để dùng tự nhiên, nên kết hợp với các từ chỉ thời tiết như "mưa" hoặc "ẩm ướt".

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Tính từ, thường làm vị ngữ trong câu miêu tả trạng thái của mái nhà.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ đơn, không có kết hợp với phụ từ đặc trưng.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng sau chủ ngữ, có thể làm trung tâm của cụm tính từ, ví dụ: "mái nhà dột".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường kết hợp với danh từ chỉ vật thể như "mái nhà", "trần nhà".

Chúng tôi sẽ tiếp tục bổ sung câu ví dụ, từ đồng nghĩa trái nghĩa, từ liên quan và các phần mở rộng khác trong thời gian tới