Đề từ

Nghĩa & Ví dụ

danh từ

Câu ngắn gọn, cô đọng dẫn ra ở đầu tác phẩm hoặc chương sách để nói lên tư tưởng chủ đạo của tác phẩm hoặc chương sách đó.

Ví dụ: Cuốn sách mở ra bằng một đề từ súc tích.

Đặt câu với từ "Đề từ"

Nghĩa: Câu ngắn gọn, cô đọng dẫn ra ở đầu tác phẩm hoặc chương sách để nói lên tư tưởng chủ đạo của tác phẩm hoặc chương sách đó.

Học sinh tiểu học

• Cuốn truyện có một đề từ ngắn ở trang đầu.
• Cô giáo chỉ cho chúng em đọc đề từ trước khi vào bài.
• Đề từ giúp em hiểu cuốn sách muốn nói điều gì.

Học sinh THCS – THPT

• Trước khi mở chương mới, mình đọc đề từ để đoán hướng đi của câu chuyện.
• Tác giả chọn một câu thơ làm đề từ, gợi không khí lãng đãng cho cả tác phẩm.
• Bạn mình bảo nhờ đề từ mà cậu ấy nắm được ý chính của chương.

Người trưởng thành

• Cuốn sách mở ra bằng một đề từ súc tích.
• Đề từ như chiếc la bàn, đặt hướng cho mạch suy tưởng của người đọc.
• Tôi thường dừng lại ở đề từ, để tâm trí chậm rãi bắt nhịp với tinh thần của sách.
• Một đề từ khéo chọn có thể mở cánh cửa, dẫn ta vào thế giới riêng của tác giả.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Không phổ biến.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Thường xuất hiện ở đầu các tác phẩm văn học, sách học thuật hoặc bài báo để giới thiệu tư tưởng chính.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Phổ biến, thường dùng để tạo ấn tượng ban đầu và định hướng cho người đọc.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Có thể xuất hiện trong các tài liệu chuyên ngành để nhấn mạnh ý tưởng chính.

Sắc thái & phong cách

• Thể hiện sự trang trọng và sâu sắc, thường mang tính triết lý hoặc khái quát.
• Thuộc văn viết, đặc biệt trong văn chương và học thuật.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi muốn nhấn mạnh tư tưởng chủ đạo của một tác phẩm hoặc chương sách.
• Tránh dùng trong các văn bản không có tính chất tư tưởng sâu sắc hoặc không cần thiết phải có phần mở đầu trang trọng.

Lưu ý đặc biệt

• Người học dễ nhầm lẫn với "lời tựa" hoặc "lời nói đầu"; cần phân biệt rõ ràng.
• Đề từ thường ngắn gọn, súc tích, không nên dài dòng.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng ở đầu câu hoặc đoạn văn; có thể làm trung tâm của cụm danh từ, ví dụ: "đề từ của tác phẩm".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường kết hợp với các danh từ khác như "tác phẩm", "chương sách" hoặc động từ như "là", "có".

Chúng tôi sẽ tiếp tục bổ sung câu ví dụ, từ đồng nghĩa trái nghĩa, từ liên quan và các phần mở rộng khác trong thời gian tới