Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:
Chúng ta đang sống trong một thế giới bị sự dễ dàng cám dỗ. Ta muốn vẻ bề ngoài khỏe mạnh và cân đối, nhưng lại không muốn luyện tập để đạt được nó. Ta muốn thành công trong sự nghiệp nhưng lại tự nhủ giá như có một cách nào đó để thành công mà không phải làm việc vất vả và tuân theo kỉ luật. Ta ước mơ có một cuộc đời tràn đầy niềm vui, không nỗi sợ nhưng lại thường xuyên né tránh các biện pháp hiệu quả nhất (như dậy sớm, chấp nhận rủi ro, lập mục tiêu, đọc sách), những điều chắc chắn sẽ đưa ta đến ý tưởng của mình. Chẳng có gì miễn phí. Chẳng có buổi tiệc nào là buổi chiêu đãi. Điều tốt đẹp trong đời luôn đòi hỏi sự hi sinh và tận hiến. Mỗi chúng ta, để đạt tới một con người duy nhất và vượt trội trong nghề nghiệp đều phải trả giá...
Cuộc đời vĩ đại không từ trên trời rơi xuống. Mà phải được đẽo gọt và xây dựng. Như đền Taj Mahal, như Vạn Lý Trường Thành ngày qua ngày, viên gạch này nối tiếp viên gạch khác. Thành công đâu tự nhiên mà có. Chúng đến từ những nỗ lực và phát triển liên tục không ngừng. Đừng rơi vào ảo tưởng rằng cuộc đời tốt đẹp sẽ đến mà không cần nỗ lực. Hãy nỗ lực hết mình, và điều tốt đẹp sẽ đến với bạn.
(Theo Đời ngắn, đừng ngủ dài - Robin Sharma, NXB Trẻ, tr. 180)
Vấn đề nghị luận đặt ra trong văn bản là gì? Xác định câu nêu luận đề của văn bản.
Vấn đề nghị luận đặt ra trong văn bản là gì? Xác định câu nêu luận đề của văn bản.
Xác định nội dung chính xuyên suốt văn bản (nói về điều gì nhiều nhất) và tìm câu mang tính khái quát (thường ở cuối).
- Vấn đề nghị luận đặt ra trong văn bản là: Sự nỗ lực của con người trong cuộc sống
- Câu nêu luận đề của văn bản: “Hãy nỗ lực hết mình, và điều tốt đẹp sẽ đến với bạn.”
Giải thích:
Văn bản bàn về sự nỗ lực để đạt thành công; câu luận đề nằm ở cuối: “Hãy nỗ lực hết mình…”.
- Văn bản nghị luận văn học là loại văn bản nghị luận trong đó người viết trình bày quan điểm, đánh giá của mình về một vấn đề thuộc lĩnh vực văn học (tác phẩm, tác giả, thể loại,...).
- Luận đề trong văn bản nghị luận là vấn đề chính (về tác phẩm, tác giả, thể loại,…) được bàn luận trong văn bản, thường thể hiện ở nhan đề, phần mở đầu hoặc được suy luận từ toàn bộ văn bản.
- Luận điểm trong văn bản nghị luận là những ý chính được triển khai nhằm cụ thể hoá luận đề, dựa trên đặc điểm của đối tượng được bàn luận
- Lí lẽ trong văn bản nghị luận là những điều được nêu ra một cách có căn cứ, hợp lô-gic để làm rõ tính đúng đắn của luận điểm. Có thể đan xen yếu tố biểu cảm, nhưng cần chặt chẽ, khúc chiết, sắc bén, tránh dài dòng và cảm tính
- Bằng chứng trong văn bản nghị luận là những câu văn, đoạn văn, dòng thơ, chi tiết, hình ảnh,… được dẫn từ tác phẩm văn học; hoặc những tài liệu, trích dẫn liên quan được dùng để làm
Một số link tham khảo:
Văn bản nghị luận là gì? Các yếu tố cơ bản trong văn bản nghị luận
Luận đề, luận điểm, lí lẽ, bằng chứng trong văn bản nghị luận
Theo tác giả, những biện pháp giúp con người có một cuộc đời tràn đầy niềm vui, không nỗi sợ hãi là gì?
Theo tác giả, những biện pháp giúp con người có một cuộc đời tràn đầy niềm vui, không nỗi sợ hãi là gì?
Tìm trực tiếp các chi tiết được liệt kê trong ngoặc đơn ở đoạn đầu.
Theo tác giả, những biện pháp giúp con người có 1 cuộc đời tràn đầy niềm vui không nỗi sợ hãi là: “dậy sớm, chấp nhận rủi ro, lập mục tiêu, đọc sách”
Giải thích:
Các biện pháp gồm: “dậy sớm, chấp nhận rủi ro, lập mục tiêu, đọc sách” là những hành động cụ thể giúp con người vượt qua sự “dễ dãi”, hướng tới cuộc sống tích cực hơn.
- Văn nghị luận là thể loại văn được viết ra nhằm xác lập cho người đọc, người nghe một tư tưởng, tưởng tượng nào đó đối với các sự việc, hiện tượng trong đời sống hay trong văn học bằng các lập luận
- Trong văn bản nghị luận, bên cạnh ý kiến lớn (quan điểm chính mà người viết muốn thuyết phục người đọc), còn có những ý kiến nhỏ nêu ra để bổ trợ cho ý kiến lớn. Mối quan hệ giữa ý kiến lớn, ý kiến nhỏ, lí lẽ và bằng chứng trong văn bản nghị luận được thể hiện qua sơ đồ sau:
Link tham khảo: Văn bản nghị luận là gì? Các yếu tố cơ bản trong văn bản nghị luận
Em hiểu gì về thái độ của tác giả khi bàn về vấn đề trên?
Em hiểu gì về thái độ của tác giả khi bàn về vấn đề trên?
Dựa vào cách dùng từ (phủ định, khẳng định, khuyên nhủ) để nhận xét thái độ.
Thái độ của tác giả:
- Đề cao vai trò và ý nghĩa của tinh thần cố gắng và sự nỗ lực trong cuộc sống.
- Ngợi ca những người luôn nỗ lực, quyết tâm, bền bỉ vượt qua khó khăn, nghịch cảnh để chinh phục ước mơ.
- Mong muốn mọi người hãy luôn vững tin, mạnh mẽ đối diện với thử thách, không ngừng học tập và không ngừng cố gắng dù kết quả như thế nào
Giải thích:
Các câu như “Chẳng có gì miễn phí”, “Đừng rơi vào ảo tưởng” thể hiện thái độ rõ ràng, dứt khoát.
- Văn nghị luận là thể loại văn được viết ra nhằm xác lập cho người đọc, người nghe một tư tưởng, tưởng tượng nào đó đối với các sự việc, hiện tượng trong đời sống hay trong văn học bằng các lập luận
- Trong văn bản nghị luận, bên cạnh ý kiến lớn (quan điểm chính mà người viết muốn thuyết phục người đọc), còn có những ý kiến nhỏ nêu ra để bổ trợ cho ý kiến lớn. Mối quan hệ giữa ý kiến lớn, ý kiến nhỏ, lí lẽ và bằng chứng trong văn bản nghị luận được thể hiện qua sơ đồ sau:
Link tham khảo: Văn bản nghị luận là gì? Các yếu tố cơ bản trong văn bản nghị luận
Phân tích tác dụng biện pháp tu từ điệp cấu trúc sử dụng trong đoạn văn: Ta muốn vẻ bề ngoài khỏe mạnh và cân đối, nhưng lại không muốn luyện tập để đạt được nó. Ta muốn thành công trong sự nghiệp nhưng lại tự nhủ giá như có một cách nào đó để thành công mà không phải làm việc vất vả và tuân theo kỉ luật.”
Phân tích tác dụng biện pháp tu từ điệp cấu trúc sử dụng trong đoạn văn: Ta muốn vẻ bề ngoài khỏe mạnh và cân đối, nhưng lại không muốn luyện tập để đạt được nó. Ta muốn thành công trong sự nghiệp nhưng lại tự nhủ giá như có một cách nào đó để thành công mà không phải làm việc vất vả và tuân theo kỉ luật.”
Nhận diện cấu trúc lặp lại và phân tích ý nghĩa của sự lặp đó.
- Điệp cấu trúc: “Ta muốn…nhưng….”
- Tác dụng:
+ Cấu trúc điệp tạo nên nhịp điệu nhịp nhàng, uyển chuyển, cân đối, hài hòa cho câu văn, tạo sự liên kết chặt chẽ cho lập luận
+ Nhằm nhấn mạnh những điều ta muốn mà không có hành động cố gắng để thực hiện thì mãi mãi nó chỉ tồn tại trong mơ ước chứ không bao giờ trở thành hiện thực.
+ Khuyên chúng ta muốn thành công thì phải nỗ lực luyện tập, vượt qua mọi khó khăn, thử thách.
Giải thích:
Điệp cấu trúc “Ta muốn… nhưng…” nhấn mạnh mâu thuẫn giữa mong muốn và hành động. Qua đó cho thấy nếu chỉ muốn mà không làm thì không thể thành công, tăng sức thuyết phục cho lập luận.
- Điệp ngữ (hay điệp từ) là một biện pháp tu từ trong văn học, trong đó tác giả lặp lại một từ, một cụm từ hoặc cả một câu với dụng ý cụ thể nhằm tăng tính biểu cảm cho đoạn văn, đoạn thơ.
- Tác dụng của điệp ngữ: nhấn mạnh, tạo nhịp điệu, tăng tính biểu cảm.
- Phân loại điệp ngữ:
+ Điệp ngữ cách quãng
+ Điệp ngữ nối tiếp
+ Điệp ngữ chuyển tiếp (điệp vòng)
Link tham khảo: Điệp ngữ là gì? Tác dụng của điệp ngữ
Bài học sâu sắc nhất em rút ra từ văn bản? Lí giải vì sao?
Bài học sâu sắc nhất em rút ra từ văn bản? Lí giải vì sao?
Rút ra bài học phù hợp từ nội dung chính và lí giải ngắn gọn.
- Bìa học là hãy tận tâm và cống hiến hết mình vì:
+ Cuộc đời không ai cho không ai cái gì cả, tất cả thành công đều đến từ sự cố gắng, nỗ lực.
+ Chỉ làm việc hết khả năng, tâm huyết, con người mới có thể thực hiện được điều mình mong muốn, mới nhận được thành quả xứng đáng.
- Hãy sống có kỉ luật vì
+ Cuộc đời không bao giờ là dễ dàng. Con người luôn phải đối diện với những khó khăn thử thách.
+ Chỉ có nghiêm khắc với chính mình con người mới trưởng thành, mới rèn luyện được bản lĩnh để thực hiện được điều mình mong muốn
Giải thích:
Vì văn bản khẳng định thành công không tự đến mà phải đánh đổi bằng cố gắng và hành động thực tế => Bài học là phải nỗ lực, kỉ luật và kiên trì để đạt được mục tiêu.
Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.
Link tham khảo: Thông điệp là gì?
Danh sách bình luận