Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:
[...] Một ngày kia, ngày nào thì tôi không xem lịch, bên cổng một nhà số chẵn, có bà cụ ra ngồi cùng một chiếc thùng to tướng, bên trong đặt bọc ni-lông trong suốt, nhìn rõ những hạt gì to to, tròn tròn căng mọng lên ở trong đó. Thấy hay hay, tôi bước tới ngó xem thì ... trời ơi! "Bỏng ngô. Bỏng ngôi" Cùng lúc có đứa đứng ở đàng sau tôi reo lên như đang xem đá bóng: "Bỏng ngô, Chúng mày ơi!" Thấy vậy, bà cụ cười:
- Mua đi! Mua mở hàng cho bà đi nào!
Chẳng đứa nào có tiền hết cả. Có đứa cười trừ. Có đứa nghệt mặt ra. Tôi cũng lúng túng, thú thật:
- Cháu không có tiền ạ!
Tưởng bà cụ sẽ hất tay: “Thế thì đi chỗ khác!” như mọi người lớn vẫn hay nói với chúng tôi thế, thì bà cụ lại cười cười:
- Vậy thì bà đãi các cô các cậu mỗi cháu vài hạt. Lúc nào có tiền thì ra đây bà bán cho. Tôi là đứa nhận nắm hạt bỏng sau cùng. Bà vừa đưa cho tôi, vừa khen:
- Anh này lớn, biết nhường các em nhỉ!
Tôi vừa sung sướng vừa nóng cả cả mặt. Bà cụ yêu con trẻ quá. Đứa nào là cháu của bà ở nhà, chắc tha hồ mà ăn bỏng, tha hồ mà sướng. Tôi cảm ơn, nói lời xin bà cụ và tự nhiên thấy lòng rưng rưng buồn. Tôi không có bà. Vì bà tôi mất đã lâu.
(Những hạt bông ngô, trích Những truyện hay viết cho thiếu nhi, Phong Thu, NXB Kim Đồng, 2020, tr. 95-96)
Xác định ngôi kể của văn bản trên.
Xác định ngôi kể của văn bản trên.
Xác định ngôi kể dựa vào đại từ xưng hô của người kể (tôi, chúng tôi,…).
Ngôi kể thứ nhất
Giải thích:
Quan sát người kể xưng “tôi” và kể lại câu chuyện của mình => đây là ngôi kể thứ nhất.
Ngôi kể thứ nhất, khi tự xưng “tôi”, người kể có thể trực tiếp kể ra những gì mình nghe, mình thấy, mình trải qua, có thể trực tiếp nói ra những cảm tưởng, ý nghĩ của mình.
Link tham khảo: Ngôi kể và tác dụng của việc thay đổi ngôi kể
Nhân vật chính trong văn bản là ai?
Nhân vật chính trong văn bản là ai?
Xác định nhân vật chính bằng cách xem nhân vật nào xuất hiện nhiều, giữ vai trò trung tâm.
Nhân vật “tôi” là nhân vật chính
Giải thích:
Qaun sát văn bản, nhân vật “tôi” là người kể và xuyên suốt câu chuyện. Mọi sự việc đều xoay quanh cảm xúc, hành động của “tôi” => nhân vật chính là “tôi”.
Tính cách nhân vật là những đặc điểm riêng tương đối ổn định của nhân vật, được bộc lộ qua mọi hành động, cách ứng xử, cảm xúc, suy nghĩ,… Tính cách nhân vật còn được thể hiện qua các mối quan hệ, qua lời kể và suy nghĩ của nhân vật khác.
Link tham khảo: Nhân vật và tính cách nhân vật trong truyện
Tìm lời dẫn trong câu sau: Cùng lúc có đứa đứng ở đàng sau tôi reo lên như đang xem đá bóng: “Bỏng ngô! Chúng mày ơi!”. Cho biết đó là lời dẫn trực tiếp hay gián tiếp?
Tìm lời dẫn trong câu sau: Cùng lúc có đứa đứng ở đàng sau tôi reo lên như đang xem đá bóng: “Bỏng ngô! Chúng mày ơi!”. Cho biết đó là lời dẫn trực tiếp hay gián tiếp?
Nhận diện lời dẫn qua dấu ngoặc kép và giữ nguyên lời nói nhân vật.
- Lời dẫn trong câu trên là: "Bỏng ngô! Chúng mày ơi!
- Đây là một lời dẫn trực tiếp.
Giải thích:
Câu “Bỏng ngô! Chúng mày ơi!” được đặt trong dấu ngoặc kép. Đây là lời nói được trích nguyên văn => là lời dẫn trực tiếp.
- Cách dẫn trực tiếp là sử dụng nguyên văn từ ngữ, câu, đoạn,… của một văn bản gốc vào bài viết, bài nói.
- Dấu hiệu nhận biết: được đặt trong dấu ngoặc kép
- Tác dụng của lời dẫn trực tiếp:
+ Truyền tải thông tin chính xác
+ Tăng tính chân thật và sống động
+ Tạo độ tin cậy và động viên
+ Dễ dàng trích dẫn và sử dụng lại
Link tham khảo: Cách dẫn trực tiếp là gì? Tác dụng của cách dẫn trực tiếp
Vì sao nhân vật “tôi” lại là người nhận nắm hạt bỏng sau cùng từ bà cụ?
Vì sao nhân vật “tôi” lại là người nhận nắm hạt bỏng sau cùng từ bà cụ?
Dựa vào chi tiết trong văn bản + lời nhận xét của nhân vật khác.
Nhân vật "tôi" là người nhận nắm hạt bỏng sau cùng từ bà cụ bởi vì là anh lớn nhất, cậu đã nhường phần lấy trước cho các em nhỏ hơn mình. Chắc hẳn, nhân vật "tôi" được sinh ra trong một gia đình có sự giáo dục tốt ngay từ nhỏ nên "anh" đã nhận thức được những phép ứng xử cơ bản trong cuộc sống.
Giải thích:
Bà cụ nói “Anh này lớn, biết nhường các em nhỉ!”, nhân vật “tôi” nhường cho các em nhỏ nên nhận sau cùng => thể hiện sự nhường nhịn, lễ phép.
Tính cách nhân vật là những đặc điểm riêng tương đối ổn định của nhân vật, được bộc lộ qua mọi hành động, cách ứng xử, cảm xúc, suy nghĩ,… Tính cách nhân vật còn được thể hiện qua các mối quan hệ, qua lời kể và suy nghĩ của nhân vật khác.
Link tham khảo: Nhân vật và tính cách nhân vật trong truyện
Qua câu chuyện, em rút ra được bài học gì cho bản thân?
Qua câu chuyện, em rút ra được bài học gì cho bản thân?
Rút bài học từ hành động, tình huống trong truyện.
Chú ý cách cư xử của “tôi” và tấm lòng của bà cụ.
Qua câu chuyện em rút ra được rất nhiều bài học cho bản thân, và những bài học em tâm đắc nhất là:
+ Biết nhường nhịn, chia sẻ với mọi người xung quanh
+ Luôn yêu thương, hiếu thảo với những người thân trong gia đình để sau này không phải hối tiếc
+ Lễ phép với người lớn tuổi và hòa nhã với bạn bè
+ Biết nói lời cảm ơn với tất cả những người đã giúp đỡ mình
Giải thích:
Truyện nhắc ta phải biết chia sẻ, nhường nhịn, lễ phép và trân trọng tình cảm gia đình, đặc biệt là tình bà cháu.
Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.
Link tham khảo: Thông điệp là gì?
Danh sách bình luận