Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:
Những tháng năm lam lũ với đã tràng
Chuyện buồn vui giấu vào trong mép sông
Cá xóm chài xôn xao chiều biển động
Bão giông thường tạt xuống lắm buồn đau
Mẹ lặng thầm ngồi tát cạn đêm thấu
Lo nỗi đời nhiều mưa nguồn chớp bế
Tôi nông nổi đi hết bờ tuổi trẻ
Còn nghe lời nhắn nhù tự xa sâu
Những con đê cường tráng tựa vai nhau
Vẫn nở vàng một loài hoa nhỏ dại
Khi tôi đi sóng vỗ vào nỗi nhớ
Khi tôi về biển hát điệu dân ca ...
(Trích Gửi quê - Trần Văn Lợi, in trong tập thơ Miền gió cát, NXB Thanh niên, 2000, tr.10)
Xác định thể thơ của văn bản trên.
Xác định thể thơ của văn bản trên.
Đếm số chữ trong mỗi dòng thơ (lưu ý các dòng thường đều nhau).
Thể thơ 8 chữ
Giải thích:
Quan sát các dòng như: “Những tháng năm lam lũ với đã tràng” → thơ 8 chữ.
- Thơ tám chữ là thể thơ trong đó mỗi dòng thơ có tám chữ (tiếng), thường được sử dụng để diễn đạt tình cảm, miêu tả cảnh vật, hoặc kể chuyện, mang tính nhạc và dễ nhớ.
- Đặc điểm thơ tám chữ:
+ Mỗi dòng thơ có 8 chữ.
+ Không giới hạn số câu trong một bài thơ.
+ Thường gieo vần chân (vần ở cuối câu), nhưng cũng có thể gieo vần ở các vị trí khác trong câu.
+ Nhịp điệu có thể thay đổi, đa dạng, nhưng thường có nhịp 3/3/2, hoặc 4/4
Một số link tham khảo:

Người bộc lộ cảm xúc trong văn bản xuất hiện trực tiếp qua từ ngữ nào?
Người bộc lộ cảm xúc trong văn bản xuất hiện trực tiếp qua từ ngữ nào?
Tìm từ xưng hô trực tiếp thể hiện người bộc lộ cảm xúc (thường là: tôi, ta, em…).
Người bộc lộ cảm xúc trong văn bản xuất hiện trực tiếp qua các từ ngữ: “tôi”.
Giải thích:
“Tôi” là đại từ ngôi thứ nhất, dùng để trực tiếp bộc lộ cảm xúc => Người nói trong bài thơ xuất hiện rõ ràng.
Nhân vật trữ tình (còn gọi là chủ thể trữ tình) là người trực tiếp bộc lộ rung động và tình cảm trong bài thơ trước một khung cảnh hoặc sự tình nào đó. Nhân vật trữ tình có mối liên hệ mật thiết với tác giả song không hoàn toàn đồng nhất với tác giả.
Link tham khảo: Thơ trữ tình là gì? Đặc điểm của thơ trữ tình
Phân tích tác dụng của việc sử dụng biện pháp tu từ nhân hóa trong dòng thơ Những con đê cường tráng tựa vai nhau.
Phân tích tác dụng của việc sử dụng biện pháp tu từ nhân hóa trong dòng thơ Những con đê cường tráng tựa vai nhau.
Tìm từ ngữ có dấu hiệu nhân hóa (gán đặc điểm, hành động của con người cho sự vật).
Nêu tác dụng: gợi hình + gợi cảm + ý nghĩa.
- Biện pháp nhân hoá: (con đê) cường tráng, tựa vai
- Tác dụng:
+ Gợi hình ảnh sinh động, gần gũi, thân thiết giữa những con đê – như những con người cùng kề vai sát cánh bảo vệ làng quê.
+ Thể hiện sức mạnh kiên cường, bền bỉ của quê hương trước thiên tai, bão lũ.
+ Làm nổi bật tinh thần đoàn kết
Giải thích:
Cách nói này khiến con đê hiện lên như con người đang đoàn kết, che chở quê hương => nhấn mạnh sự bền bỉ, kiên cường và tạo hình ảnh sinh động, giàu cảm xúc.
- Nhân hoá là gọi vật hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật,… bằng những từ ngữ vốn được dùng để gọi hoặc tả con người làm cho thế giới loài vật, đồ vật, cây cối,… trở nên gần gũi với con người, đồng thời biểu thị được những suy nghĩ, tình cảm của con người.
- Có ba kiểu nhân hoá thường gặp là:
+ Dùng những từ ngữ vốn gọi người để gọi vật.
+ Dùng những từ vốn chỉ hoạt động, tính chất của người để chỉ hoạt động, tính chất của vật.
+ Trò chuyện, xưng hô với vật như đối với người.
Link tham khảo: Biện pháp tu từ nhân hoá
Trình bày cách hiểu của em về hai dòng thơ sau:
Mẹ lặng thầm ngồi tát cạn đêm thâu
Lo nỗi đời nhiều mưa nguồn chớp bế
Trình bày cách hiểu của em về hai dòng thơ sau:
Mẹ lặng thầm ngồi tát cạn đêm thâu
Lo nỗi đời nhiều mưa nguồn chớp bế
- Giải nghĩa hình ảnh thơ (nghĩa tả thực + nghĩa biểu tượng).
- Liên hệ cảm xúc, ý nghĩa.
- Hình ảnh “mẹ lặng thầm ngồi tát cạn đêm thâu” thể hiện sự hy sinh thầm lặng và vất vả của mẹ trong cuộc sống.
- “Lo nỗi đời nhiều mưa nguồn chớp bể” diễn tả những lo toan, trăn trở về cuộc đời đầy giông bão, biến động.
=> Hai câu thơ thể hiện sâu sắc tình yêu thương, đức hi sinh và vai trò chở che của người mẹ, đồng thời cũng biểu tượng cho hình ảnh quê hương tảo tần, bền bỉ vượt qua gian khó.
Giải thích:
Hai câu thơ khắc họa hình ảnh người mẹ tần tảo, chịu nhiều gian khổ vì gia đình, đồng thời tượng trưng cho quê hương lam lũ nhưng giàu yêu thương.
Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc.
Link tham khảo: Thơ trữ tình là gì? Đặc điểm của thơ trữ tình
Văn bản trên gợi cho em suy nghĩ gì về vai trò của quê hương đối với mỗi người? (Trình bày khoảng 5 đến 7 dòng).
Văn bản trên gợi cho em suy nghĩ gì về vai trò của quê hương đối với mỗi người? (Trình bày khoảng 5 đến 7 dòng).
Rút ra ý nghĩa từ nội dung bài (hình ảnh mẹ, quê, nỗi nhớ). Gợi ý:
- Quê hương là nơi nuôi dưỡng tuổi thơ, là nguồn cội yêu thương không thể thay thế trong cuộc đời mỗi người.
- Quê hương cũng là chốn bình yên, chở che trước mọi bão giông của cuộc sống.
- Tình yêu quê hương giúp ta vững bước hơn trên hành trình trưởng thành và thôi thúc mỗi người phải biết sống có trách nhiệm, biết trân trọng cội nguồn.
Quê hương có vai trò vô cùng quan trọng trong cuộc đời mỗi con người. Đó là nơi nuôi dưỡng ta khôn lớn, lưu giữ những kỉ niệm tuổi thơ êm đềm. Quê hương còn là điểm tựa tinh thần, giúp ta vượt qua những khó khăn trong cuộc sống. Dù đi xa, mỗi người vẫn luôn hướng về quê hương với nỗi nhớ tha thiết. Chính tình yêu quê hương sẽ tiếp thêm sức mạnh để ta trưởng thành và sống tốt hơn. Vì vậy, mỗi chúng ta cần biết trân trọng, yêu thương và góp phần xây dựng quê hương ngày càng tốt đẹp.
Giải thích:
Văn bản gợi hình ảnh mẹ, làng quê, biển cả và nỗi nhớ khi đi xa → thể hiện sự gắn bó sâu sắc với quê hương.
Vì vậy, bài học phải hướng đến vai trò nuôi dưỡng, chở che và ý nghĩa tinh thần của quê hương đối với mỗi con người.
Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.
Link tham khảo: Thông điệp là gì?








Danh sách bình luận