Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:
NHỮNG ĐỨA TRẺ BẢN MÂY
Những đứa trẻ lớn trên lưng trâu
giọng nói trưởng thành như nứa vỡ
ước mơ được bay cao hơn chim
và lớn hơn cây cổ thụ
Những đứa trẻ tóc mọc trong mây
bước chân làm đau đá sỏi
khúc đồng dao đếm tuổi
suối ru hồn trong veo
Những đứa trẻ lớn trong màu xanh
Có ánh mắt thấu đại ngàn
Có đôi tai lắng trăm ngàn núi
Và nụ cười vỡ ánh hoàng hôn.
Cứ lớn lên
Lớn lên
Những đứa trẻ khát khao bầu trời mới.
(Ngô Bá Hoà, Cánh đồng cỏ úa, NXB Văn hoá dân tộc, 2014)
Chú thích: Ngô Bá Hoà (1987) quê ở Lạng Sơn, là hội viên Hội Văn học nghệ thuật Lạng Sơn, hội viên Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam, từng đạt nhiều giải thưởng về văn học nghệ thuật trong nước.
Xác định thể thơ của văn bản trên.
Xác định thể thơ của văn bản trên.
- Dựa vào đặc trưng thể loại
- Quan sát số tiếng ở mỗi dòng thơ
- Kiểm tra các dòng có đều nhau không, gieo vần ngắt nhịp có cố định không.
Thể thơ tự do.
Giải thích:
Số tiếng ở mỗi dòng không cố định, nhịp điệu linh hoạt
Thơ tự do là thể thơ không có quy định bắt buộc về số dòng trong bài, số chữ ở mỗi dòng, về vần, luật bằng trắc và nhịp điệu. Tất cả các yếu tố này đều có thể thay đổi tuỳ thuộc vào mục đích của người viết.
Link tham khảo: Thể thơ tự do

Xác định mạch cảm xúc của bài thơ.
Xác định mạch cảm xúc của bài thơ.
Dựa vào trình tự hình ảnh – ý thơ qua từng khổ
Xác định cảm xúc chính: ngợi ca, tự hào, tin yêu, hi vọng…
Mạch cảm xúc của bài thơ diễn tả sự lớn lên của những đứa trẻ bản Mây, từ những ước mơ giản dị, khát vọng vươn tới một tương lai tốt đẹp, cùng với sự gắn bó sâu sắc với thiên nhiên. Mạch cảm xúc thể hiện sự phát triển, trưởng thành không chỉ về thể chất mà còn về tâm hồn.
Giải thích:
Vì bài thơ triển khai theo tuyến: lớn lên → trưởng thành → khát vọng tương lai, đồng thời lặp lại hình ảnh “những đứa trẻ” như một sợi chỉ cảm xúc xuyên suốt.
Em hiểu như thế nào về ý nghĩa của các dòng thơ sau: Những đứa trẻ lớn trên lưng trâu; Những đứa trẻ tóc mọc trong mây; Những đứa trẻ lớn trong màu xanh
Em hiểu như thế nào về ý nghĩa của các dòng thơ sau: Những đứa trẻ lớn trên lưng trâu; Những đứa trẻ tóc mọc trong mây; Những đứa trẻ lớn trong màu xanh
Giải nghĩa hình ảnh theo 2 nghĩa: nghĩa tả thực, nghĩa biểu tượng
Chú ý các hình ảnh thiên nhiên: trâu – mây – màu xanh
Những đứa trẻ lớn trên lưng trâu: Đây là hình ảnh tượng trưng cho sự gắn bó chặt chẽ của trẻ em với thiên nhiên, đồng quê và cuộc sống lao động vất vả nhưng đầy đam mê, sức sống. "Lưng trâu" thể hiện sự hòa hợp giữa con người và thiên nhiên.
Những đứa trẻ tóc mọc trong mây: Đây là hình ảnh mang tính ẩn dụ về sự trong sáng, tinh khiết của tuổi thơ. Tóc mọc trong mây gợi lên sự gần gũi với thiên nhiên, gắn liền với bầu trời, thể hiện sự tự do, mộng mơ của những đứa trẻ.
Những đứa trẻ lớn trong màu xanh: Màu xanh tượng trưng cho thiên nhiên, sự tươi mới và hy vọng. Câu thơ này thể hiện sự lớn lên khỏe mạnh, hài hòa trong một môi trường tự nhiên, trong lành.
Giải thích:
Các hình ảnh đều là ẩn dụ giàu chất thơ, giúp khắc hoạ trẻ em bản Mây lớn lên giữa thiên nhiên, lao động và nuôi dưỡng trong mình tâm hồn đẹp, trong trẻo, đầy khát vọng
Phân tích ngắn gọn hiệu quả của biện pháp tu từ được sử dụng trong các dòng thơ sau:
Cứ lớn lên
Lớn lên
Những đứa trẻ khát khao bầu trời mới.
Phân tích ngắn gọn hiệu quả của biện pháp tu từ được sử dụng trong các dòng thơ sau:
Cứ lớn lên
Lớn lên
Những đứa trẻ khát khao bầu trời mới.
Xác định biện pháp tu từ bằng dấu hiệu: lặp từ/cụm từ → điệp ngữ.
- BPTT điệp ngữ: “Lớn lên”
- Tác dụng: việc lặp lại từ "lớn lên" làm tăng nhịp điệu và tạo sự nhấn mạnh vào quá trình trưởng thành, khát khao vươn tới một tương lai mới, tự do hơn. Đồng thời, phép lặp cũng thể hiện sự liên tục, kiên trì trong khát vọng của những đứa trẻ.
Giải thích:
Cụm từ “lớn lên” được lặp lại nhiều lần làm nổi bật hành trình trưởng thành không ngừng, đồng thời tạo nhịp thơ gấp gáp, thôi thúc, phù hợp với cảm xúc vươn lên.
- Điệp ngữ (hay điệp từ) là một biện pháp tu từ trong văn học, trong đó tác giả lặp lại một từ, một cụm từ hoặc cả một câu với dụng ý cụ thể nhằm tăng tính biểu cảm cho đoạn văn, đoạn thơ.
- Tác dụng của điệp ngữ: nhấn mạnh, tạo nhịp điệu và tăng tính biểu cảm
Link tham khảo: Biện pháp Điệp ngữ
Hãy nêu một thông điệp ý nghĩa mà em cảm nhận được từ văn bản trên.
Hãy nêu một thông điệp ý nghĩa mà em cảm nhận được từ văn bản trên.
Xác định bài thơ ca ngợi điều gì: tuổi thơ miền núi lớn lên trong thiên nhiên, rút thông điệp
Thông điệp mà bài thơ mang lại là sự khát khao và niềm tin vào sự trưởng thành, vươn lên, đồng thời nhấn mạnh tình yêu đối với thiên nhiên và đất nước. Những đứa trẻ trong bài thơ, dù sống trong điều kiện khó khăn, vẫn luôn mơ ước về một tương lai tươi sáng và khát khao khám phá bầu trời, vươn lên phía trước.
Giải thích:
Vì bài thơ liên tục nhấn vào “ước mơ”, “khát khao bầu trời mới”








Danh sách bình luận