Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:
Ở tận sông Hồng, em có biết
Quê hương anh cũng có dòng sông
Anh mãi gọi với lòng tha thiết
Vàm Cỏ Đông! Ơi Vàm Cỏ Đông!
Đây con sông xuôi dòng nước chảy
Bốn mùa soi từng mảnh mây trời
Từng ngọn dừa gió đưa phe phẩy
Bóng lồng trên sóng nước chơi vơi.
Đây con sông như dòng sữa mẹ
Nước về xanh ruộng lúa, vườn cây
Và ăm ắp như lòng người mẹ
Chở tình thương trang trải đêm ngày.
Đây con sông như dòng lịch sử
Sáng ngời tên từ thuở Cha Ông
Đã bao phen đoàn quân cảm tử
Vùi đáy sông xác giặc tanh nồng…
(Trích Vàm Cỏ Đông - Hoài Vũ, Thơ Việt Nam hiện đại)
Xác định thể thơ của văn bản.
Xác định thể thơ của văn bản.
Dựa vào số tiếng trong mỗi dòng thơ; đếm số chữ ở các câu thơ trong đoạn trích để xác định thể thơ.
Thể thơ bảy chữ
Giải thích:
Mỗi dòng thơ đều có 7 tiếng, ví dụ: “Ở / tận / sông / Hồng / em / có / biết” => đặc trưng của thơ 7 chữ
- Thơ bảy chữ là thể thơ mỗi dòng có bảy chữ. Mỗi bài gồm nhiều khổ, mỗi khổ thường có bốn dòng thơ và có cách gieo vần, ngắt nhịp đa dạng.
- Thơ bảy chữ thường gieo vần chân hoặc vần cách
- Các dòng trong bài thơ thường ngắt nhịp 4/3, cũng có khi ngắt nhịp 3/4.
Link tham khảo: Thơ bảy chữ là gì? Một số yếu tố của thơ bảy chữ
Tìm trong đoạn trích những câu thơ thể hiện vẻ đẹp của con sông Vàm Cỏ Đông.
Tìm trong đoạn trích những câu thơ thể hiện vẻ đẹp của con sông Vàm Cỏ Đông.
Đọc kĩ đoạn thơ, chú ý những câu thơ miêu tả cảnh sắc thiên nhiên và vẻ đẹp của dòng sông Vàm Cỏ Đông.
Những câu thơ thể hiện vẻ đẹp của dòng sông Vàm Cỏ Đông là:
“Bốn mùa soi từng mảnh mây trời”
“Bóng lồng trên sóng nước chơi vơi”
“Nước về xanh ruộng lúa, vườn cây”
“Và dòng sông trong mát quanh năm”
Giải thích:
Các hình ảnh “mảnh mây trời”, “sóng nước chơi vơi”, “xanh ruộng lúa, vườn cây” đã gợi lên vẻ đẹp thơ mộng, trù phú và hiền hòa của dòng sông quê hương.
Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc.
Link tham khảo: Thơ trữ tình là gì? Đặc điểm của thơ trữ tình
Chỉ ra và phân tích tác dụng của một biện pháp tu từ nổi bật có trong đoạn thơ sau:
Đây con sông như dòng sữa mẹ
Nước về xanh ruộng lúa, vườn cây
Và ăm ắp như lòng người mẹ
Chở tình thương trang trải đêm ngày.
Chỉ ra và phân tích tác dụng của một biện pháp tu từ nổi bật có trong đoạn thơ sau:
Đây con sông như dòng sữa mẹ
Nước về xanh ruộng lúa, vườn cây
Và ăm ắp như lòng người mẹ
Chở tình thương trang trải đêm ngày.
Xác định từ ngữ có dấu hiệu của phép tu từ rồi phân tích tác dụng biểu đạt nội dung và cảm xúc
- Hình ảnh so sánh:
+ Con sông như dòng sữa mẹ
+ Nước sông ăm ắp như lòng người mẹ
+ Tác dụng:
- Làm tăng sức gợi hình gợi cảm cho lời thơ.
- Vai trò của con sông được hiện lên cụ thể, sinh động. Con sông Vàm Cỏ Đông có tầm quan trọng vô cùng lớn đối với cuộc sống con người của vùng đồng bằng Nam Bộ, như tầm quan trọng của người mẹ đối với con.
- Thể hiện tình yêu tha thiết và niềm tự hào của tác giả dành cho con sông quê hương.
Giải thích:
Tác giả ví dòng sông với “dòng sữa mẹ”, “lòng người mẹ” để khẳng định dòng sông luôn nuôi dưỡng ruộng đồng, cây trái và con người bằng tình thương bao la, bền bỉ.
- So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng.
- Cấu trúc hoàn chỉnh phép so sánh: SV1 + PHƯƠNG DIỆN SO SÁNH + TỪ NGỮ SO SÁNH + SV2
- Dấu hiệu nhận biết các kiểu so sánh:
+ So sánh ngang bằng: như, là, bằng, tựa,...
+ So sánh không ngang bằng: chưa bằng, chẳng bằng, hơn, kém,..
Khi phân tích tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong một ngữ liệu đã cho, ta cần chỉ ra ít nhất 2 tác dụng dựa vào gợi ý sau:
+ Tác dụng nghệ thuật: giúp cho câu thơ trở nên sinh động, hấp dẫn, tăng sức gợi hình gợi cảm,...
+ Tác dụng nội dung: Nhấn mạnh/ Làm nổi bật đối tượng hoặc đặc điểm nào của đối tượng?+ Tác dụng biểu cảm: Tác giả bày tỏ thái độ, tình cảm, cảm xúc gì về đối tượng? Tác giả khơi
gợi cho người đọc cảm xúc gì?
Một số link tham khảo:
Nhận xét về tình cảm của tác giả thể hiện qua đoạn trích trên.
Nhận xét về tình cảm của tác giả thể hiện qua đoạn trích trên.
Dựa vào giọng điệu, từ ngữ cảm thán và những hình ảnh ca ngợi dòng sông để nhận xét tình cảm của tác giả.
Tình cảm của tác giả thể hiện qua đoạn trích:
- Yêu tha thiết, tự hào về vẻ đẹp và tầm quan trọng của con sông quê.
- Tác giả muốn chào mời “em” và mọi người hãy đến với con sông Vàm Cỏ Đông bằng cả tấm lòng yêu mến, trân trọng.
Giải thích:
Các từ ngữ như “tha thiết”, “ơi Vàm Cỏ Đông”, cùng những hình ảnh đẹp và giàu ý nghĩa đã cho thấy sự gắn bó sâu nặng, trân trọng của tác giả với quê hương mình.
- Thơ trữ tình thể hiện cảm xúc của nhà thơ trước một đối tượng nào đó.
=> Cảm xúc là yếu tố đầu tiên, quan trọng nhất của thơ trữ tình.
- Cảm xúc vận động theo một trình tự và phát triển thành mạch. Mạch cảm xúc có nhiều cung bậc và sắc thái, chi phối các yếu tố nội dung và hình thức của một bài thơ trữ tình.
Link tham khảo: Mạch cảm xúc trong thơ
Từ những suy ngẫm của tác giả, theo em, quê hương có ý nghĩa như thế nào đối với cuộc sống con người?
Từ những suy ngẫm của tác giả, theo em, quê hương có ý nghĩa như thế nào đối với cuộc sống con người?
Liên hệ nội dung đoạn thơ với thực tế đời sống để rút ra ý nghĩa của quê hương đối với mỗi con người.
Quê hương có ý nghĩa lớn lao với cuộc sống con người:
- Là nơi ta sinh ra, nơi chứng kiến sự lớn lên của ta; nơi gắn với nhiều kỉ niệm tuổi thơ.
- Là nơi có người thân, nguồn cội để ta luôn hướng về
- Là cái nôi nuôi dưỡng tình cảm của mỗi người
- Quê hương chắp cánh ước mơ, hoài bão cho con người; là động lực thôi thúc chúng ta phấn đấu, trưởng thành để xây dựng, đóng góp cho quê hương.
- Là bến đỗ bình yên cho ta trở về khi buồn vui hay thành, bại …
Giải thích:
Qua hình ảnh dòng sông gắn bó với con người và lịch sử quê hương, tác giả cho thấy quê hương không chỉ nuôi dưỡng cuộc sống vật chất mà còn bồi đắp tâm hồn, tình cảm của mỗi người.
Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.
Link tham khảo: Thông điệp là gì?
Danh sách bình luận