Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:
NHA LỆ THƯƠNG DÂN
(Kép Trà)
Nước lụt năm nay khó nhọc to,
Thương dân nha lệ(1) dốc lòng lo,
Chửa nhai tre hết còn nhai bạc,
Mới bắt trâu xong lại bắt bò.
Mấy xa Bạch Sam(2) anh lệ nuốt,
Trăm phu Chuyên Nghiệp(3) chú thừa no.
Còn đê, còn nước, dân còn khổ,
Ai bảo Duy Tiên huyện vẫn cò.
(Dẫn theo Một số giọng điệu của tiếng cười trong thơ trào phúng, Trần Thị Hoa Lê, tạp chí Văn học và tuổi trẻ, số tháng 9/2022)
Chú thích:
(1) Nha lệ: quân lính, người hầu hạ quan lại thời phong kiến
(2) Bạch Sam, Chuyên Nghiệp: tên hai tổng (trong 9 tổng) của huyện Duy Tiên thời thuộc Pháp, nay thuộc tỉnh Hà Nam
Đối tượng trào phúng trong bài thơ là ai?
Đối tượng trào phúng trong bài thơ là ai?
Đọc và xác định đối tượng trào phúng
Đối tượng trào phúng: nha lệ
Người dân trong bài thơ phải gánh chịu thiên tai gì?
Người dân trong bài thơ phải gánh chịu thiên tai gì?
Đọc và xác định các từ ngữ, hình ảnh miêu tả thiên tai mà người dân phải gánh chịu
Người dân trong bài thơ phải gánh chịu thiên tai: lũ lụt gây khó khăn, mất mát
Hai câu thơ đầu cho thấy thái độ gì của nhà thơ?
Nước lụt năm nay khó nhọc to,
Thương dân nha lệ dốc lòng lo,
Hai câu thơ đầu cho thấy thái độ gì của nhà thơ?
Nước lụt năm nay khó nhọc to,
Thương dân nha lệ dốc lòng lo,
Dựa vào ngữ cảnh để xác định
Thái độ của tác giả: khen ngợi tấm lòng lo cứu dân của nha lệ nhưng thực chất là mỉa mai châm biếm chúng, đồng thời tác giả lo lắng cho dân chúng trong cảnh mưa lớn, vỡ đê, nước lụt
Chỉ ra và nêu tác dụng của phép đối sử dụng trong hai câu thơ sau:
Chửa nhai tre hết còn nhai bạc,
Mới bắt trâu xong lại bắt bò.
Chỉ ra và nêu tác dụng của phép đối sử dụng trong hai câu thơ sau:
Chửa nhai tre hết còn nhai bạc,
Mới bắt trâu xong lại bắt bò.
Vận dụng kiến thức về phép đối
Tác dụng: làm nổi bật sự tham lam, bất chấp của nha lệ, họ không ngừng vơ vét của cải từ dân chúng, bất chấp họ đang trong cảnh lầm than; đồng thời tạo nên sự hài hước, châm biếm, làm tăng tính sinh động và hiệu quả của bài thơ.
Qua bài thơ, em hiểu gì về nỗi khổ của nhân dân lao động dưới thời thực dân nửa phong kiến?
Qua bài thơ, em hiểu gì về nỗi khổ của nhân dân lao động dưới thời thực dân nửa phong kiến?
Liên hệ thực tế
Qua bài thơ, ta thấy nhân dân lao động dưới thời thực dân nửa phong kiến phải chịu khổ cực chồng chất: vừa thiên tai lũ lụt, vừa bị nha lệ, quan lại bóc lột, vơ vét tàn nhẫn. Chúng giả danh “thương dân” nhưng thực chất chỉ lo làm giàu cho mình. Bài thơ bộc lộ nỗi xót xa và sự tố cáo sâu sắc đối với xã hội bất công thời bấy giờ.
Danh sách bình luận