Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:
BỮA CƠM QUÊ
(Đoàn Văn Cừ)
Cơm ngày hai bữa don bên hè
Mâm gỗ, nuôi dừa, đũa mộc tre
Gạo đỏ, cà thâm, vừng giã mặn,
Chè tươi nấu đặc nước vàng hoe
Cảnh nhà dẫu túng vẫn êm đềm
Ngày khó nhọc nhưng tối ngủ yên
Mái rạ trăng vàng, lơ lửng bóng
Vòi cau mưa chảy nước bên hiên.
(Đoàn Văn Cừ toàn tập, NXB Hội nhà văn, 2013)
Xác định thể thơ được sử dụng trong văn bản trên.
Xác định thể thơ được sử dụng trong văn bản trên.
Dựa vào đặc trưng thể loại Dựa vào số chữ mỗi dòng và số dòng trong bài thơ để xác định thể thơ. Đếm trực tiếp từng dòng.
Thể thơ: 7 chữ
Giải thích:
Mỗi dòng đều có 7 chữ và bài gồm 8 dòng → thuộc thể thơ thất ngôn (7 chữ).
- Thơ bảy chữ là thể thơ mỗi dòng có bảy chữ. Mỗi bài gồm nhiều khổ, mỗi khổ thường có bốn dòng thơ và có cách gieo vần, ngắt nhịp đa dạng.
- Thơ bảy chữ thường gieo vần chân hoặc vần cách
- Các dòng trong bài thơ thường ngắt nhịp 4/3, cũng có khi ngắt nhịp 3/4.
Link tham khảo: Thơ bảy chữ là gì? Một số yếu tố của thơ bảy chữ
Tìm trong bài thơ những hình ảnh miêu tả “Bữa cơm quê” của tác giả.
Tìm trong bài thơ những hình ảnh miêu tả “Bữa cơm quê” của tác giả.
Đọc khổ thơ đầu, tìm các chi tiết cụ thể về đồ ăn, dụng cụ xuất hiện trong bữa cơm.
Những hình ảnh miêu tả “Bữa cơm quê” của tác giả: mâm gỗ, nuôi dừa, đũa tre, gạo đỏ, cà thâm, vừng, chè tươi.
Giải thích:
Các hình ảnh như “mâm gỗ, niêu dừa, đũa tre, gạo đỏ, cà thâm, vừng, chè tươi” đều là những vật dụng và món ăn quen thuộc → trực tiếp tái hiện bữa cơm quê giản dị
Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc.
Link tham khảo: Thơ trữ tình là gì? Đặc điểm của thơ trữ tình
Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ liệt kê được sử dụng trong khổ thứ nhất
Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ liệt kê được sử dụng trong khổ thứ nhất
Tìm các từ/cụm từ được sắp xếp nối tiếp cùng loại (dấu phẩy), nhận diện biện pháp liệt kê, nêu tác dụng.
- Biện pháp tu từ liệt kê: những món ăn, đồ vật giản dị của cuộc sống thôn quê của tác giả: mâm gỗ, nuôi dừa, đũa mộc tre, gạo đỏ, cà thâm, vừng giã mặn, chè tươi nấu đặc.
- Tác dụng của biện pháp liệt kê:
+ Giúp tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt
+ Để người đọc có thể hình dung được sự giản dị, mộc mạc trong cuộc sống.
+ Nhấn mạnh được cuộc sống giản dị, thanh đạm
Giải thích:
Việc liệt kê hàng loạt món ăn, đồ dùng giúp bức tranh bữa cơm hiện lên cụ thể, sinh động. Đồng thời nhấn mạnh sự giản dị, đạm bạc nhưng ấm cúng của đời sống thôn quê.
Là biện pháp tu từ mà người nói, người viết kể ra nhiều sự vật, sự việc, hoạt động, tính chất, trạng thái,... trong cùng một câu, một đoạn để tạo nên ấn tượng mạnh, hiệu quả cao trong miêu tả, kể chuyện hoặc biểu lộ tình cảm, cảm xúc.
Link tham khảo: Biện pháp tu từ Liệt kê
Nêu suy nghĩ của em về tâm hồn tác giả được gợi ra từ hình ảnh “bữa cơm quê”.
Nêu suy nghĩ của em về tâm hồn tác giả được gợi ra từ hình ảnh “bữa cơm quê”.
Từ hình ảnh bữa cơm và không gian sống, suy ra cảm xúc, tâm hồn của tác giả.
- Hình ảnh “bữa cơm quê” hiện lên rất chân thực đã gợi ra cuộc sống giản dị, đơn sơ, mộc mạc.
- Nhà thơ thấy lòng mình thảnh thơi, thư thái về cuộc sống đơn giản mà hạnh phúc.
- Nhân vật trữ tình rất yêu và gắn bó với cuộc sống của quê hương mình
Giải thích:
Qua bữa cơm đơn sơ nhưng êm đềm, tác giả hiện lên là người yêu quê hương, trân trọng cuộc sống bình dị. Tâm hồn thanh thản, biết tìm niềm vui trong cái giản đơn nên cảm nhận được hạnh phúc.
Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc.
Link tham khảo: Thơ trữ tình là gì? Đặc điểm của thơ trữ tình
Từ suy ngẫm của tác giả trong dòng thơ “Cảnh nhà dẫu túng vẫn êm đềm/ Ngày khó nhọc nhưng tối ngủ yên”, em hãy rút ra bài học về lẽ sống cho bản thân.
Từ suy ngẫm của tác giả trong dòng thơ “Cảnh nhà dẫu túng vẫn êm đềm/ Ngày khó nhọc nhưng tối ngủ yên”, em hãy rút ra bài học về lẽ sống cho bản thân.
Dựa vào hai câu thơ mang tính triết lí, rút ra bài học sống rồi liên hệ bản thân.
Gợi ý:
+ Mỗi con người đều có những hoàn cảnh sống khác nhau, có thể có cuộc sống đủ đầy, cũng có thể có cuộc sống nghèo nàn, khốn khó, vất vả, cực nhọc.
+ Cuộc sống dù khó khăn vất vả, thiếu thốn vẫn luôn vui vẻ, lạc quan.
+ Cuộc sống tuy có thể khó khăn, thiếu thốn về vật chất nhưng thoải mái, thư thái về tâm hồn.
+ Mỗi một người có hoàn cảnh sống khác nhau, nên bằng lòng với những gì mình đang có và biết trân trọng cuộc sống.
Giải thích:
Hai câu thơ cho thấy dù nghèo khó nhưng vẫn có thể sống yên vui nếu giữ tinh thần lạc quan. Vì vậy bài học là biết trân trọng hiện tại, sống giản dị và giữ tâm hồn bình yên trước hoàn cảnh.
Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.
Link tham khảo: Thông điệp là gì?
Danh sách bình luận