Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:
SỰ TÍCH HẠT THÓC GIỐNG
Thuở xưa có một ông vua cao tuổi mà không có con cái nên muốn tìm người nối ngôi. Vua ra lệnh phát cho mỗi người dân một thúng thóc về gieo và giao hẹn: Ai thu được nhiều thóc nhất sẽ được truyền ngôi và ai không có thóc sẽ bị trừng phạt.
Ở làng nọ có chú bé tên là Chôm mồ côi cha mẹ. Cậu cũng đi nhận thóc về và cố chăm sóc mà không một hạt thóc nào nảy mầm. Đến vụ thu hoạch, mọi người chở thóc về kinh đô thu nộp cho nhà vua. Chôm lo lắng, đến trước vua quỳ tâu:
- Tâu bệ hạ! Con không làm sao cho thóc của người nảy mầm được.
Mọi người sững sờ trước lời thú tội của Chôm, phen này sẽ bị phạt nặng nhưng nhà vua đã đỡ chú bé dậy, ôn tồn nói:
- Trước khi phát thóc giống, ta đã cho luộc kĩ rồi. Lẽ nào chúng còn nảy mầm được sao? Những xe thóc đầy ắp kia đâu phải thu được từ thóc giống của ta.
Rồi nhà vua dõng dạc tuyên bố:
- Trung thực là đức tính quý nhất của con người. Ta sẽ truyền ngôi cho chú bé trung thực và dũng cảm này.
Trong câu chuyện, tất cả những người dân trong đất nước đều thua cậu bé, bởi họ không dám công bố sự thật, họ sợ vua sẽ trừng phạt nên quên rằng sự thật mới là điều cần được tôn trọng hàng đầu.
(Nguyễn Đổng Chi, Kho tàng truyện cổ Việt Nam, tập 4, NXB Khoa học xã hội, Hà Nội, 1975)
Truyện SỰ TÍCH HẠT THÓC GIỐNG thuộc thể loại truyện dân gian nào?
Truyện SỰ TÍCH HẠT THÓC GIỐNG thuộc thể loại truyện dân gian nào?
- Dựa vào nội dung câu chuyện và đặc điểm thể loại truyện dân gian.
- Xem xét nhân vật, cốt truyện và ý nghĩa giáo dục của truyện.
Truyện Sự tích hạt thóc giống thuộc thể loại truyện cổ tích.
Giải thích:
Truyện kể về nhân vật Chôm – một cậu bé hiền lành, trung thực và cuối cùng được nhà vua truyền ngôi. Nội dung truyện nhằm ca ngợi phẩm chất tốt đẹp của con người và gửi gắm bài học đạo đức.
- Truyện cổ tích là thể loại truyện kể dân gian, kết quả của trí tưởng tượng dân gian, thể hiện cách nhìn, cách nghĩ của người xưa đối với cuộc sống, đồng thời nói lên ước mơ về một xã hội công bằng, tốt đẹp.
- Truyện kể về những xung đột trong gia đình, xã hội, phản ánh số phận của các cá nhân, thể hiện ước mơ đổi thay số phận.
- Đặc điểm của truyện cổ tích:
+ Cốt truyện: thường mở đầu bằng “Ngày xửa ngày xưa”, sử dụng yếu tố kì ảo và kết thúc có hậu
+ Đề tài: hiện tượng đời sống
+ Chủ đề: ước mơ về một xã hội công bằng
+ Ngôi kể: ngôi thứ nhất hoặc ngôi thứ ba
+ Nhân vật thường đại diện cho các kiểu người: chính diện (tốt, thiện) và phản diện (xấu, ác)
Một số link tham khảo:
Truyện cổ tích là gì? Một số yếu tố của truyện truyền thuyết
Đặc điểm nhân vật, lời của người kể trong truyện truyền thuyết
Xác định nhân vật chính của văn bản.
Xác định nhân vật chính của văn bản.
Nhân vật có hành động và phẩm chất làm nổi bật ý nghĩa câu chuyện. Nhân vật chính là người có vai trò trung tâm, có hành động, phẩm chất làm nổi bật tư tưởng, bài học của truyện.
Xác định nhân vật xuất hiện nhiều nhất.
Nhân vật chính của văn bản là cậu bé Chôm.
Giải thích:
Cậu bé Chôm là người trực tiếp nhận thóc, chăm sóc thóc, dũng cảm nói thật với vua và cuối cùng được truyền ngôi. Nhân vật này làm nổi bật bài học về sự trung thực => Chôm là nhân vật chính
- Truyện cổ tích là thể loại truyện kể dân gian, kết quả của trí tưởng tượng dân gian, thể hiện cách nhìn, cách nghĩ của người xưa đối với cuộc sống, đồng thời nói lên ước mơ về một xã hội công bằng, tốt đẹp.
- Truyện kể về những xung đột trong gia đình, xã hội, phản ánh số phận của các cá nhân, thể hiện ước mơ đổi thay số phận.
- Đặc điểm của truyện cổ tích:
+ Cốt truyện: thường mở đầu bằng “Ngày xửa ngày xưa”, sử dụng yếu tố kì ảo và kết thúc có hậu
+ Đề tài: hiện tượng đời sống
+ Chủ đề: ước mơ về một xã hội công bằng
+ Ngôi kể: ngôi thứ nhất hoặc ngôi thứ ba
+ Nhân vật thường đại diện cho các kiểu người: chính diện (tốt, thiện) và phản diện (xấu, ác)
Một số link tham khảo:
Truyện cổ tích là gì? Một số yếu tố của truyện truyền thuyết
Đặc điểm nhân vật, lời của người kể trong truyện truyền thuyết
Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ được sử dụng trong câu văn sau: Ta sẽ truyền ngôi cho chú bé trung thực và dũng cảm này
Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ được sử dụng trong câu văn sau: Ta sẽ truyền ngôi cho chú bé trung thực và dũng cảm này
- Xác định các từ ngữ được đặt cạnh nhau để làm nổi bật đặc điểm của nhân vật.
- Đánh giá tác dụng: nhấn mạnh, gợi cảm xúc, thể hiện thái độ...
- Biện pháp tu từ liệt kê: “trung thực và dũng cảm”
- Tác dụng: Nhấn mạnh phẩm chất đáng quý của cậu bé Chôm, thể hiện sự khâm phục và quyết định sáng suốt của nhà vua khi chọn người kế vị.
Giải thích:
Câu văn sử dụng biện pháp tu từ liệt kê: “trung thực và dũng cảm”, nhấn mạnh những phẩm chất tốt đẹp của Chôm, đồng thời thể hiện sự đánh giá cao và quyết định đúng đắn của nhà vua khi chọn người kế vị.
Là biện pháp tu từ mà người nói, người viết kể ra nhiều sự vật, sự việc, hoạt động, tính chất, trạng thái,... trong cùng một câu, một đoạn để tạo nên ấn tượng mạnh, hiệu quả cao trong miêu tả, kể chuyện hoặc biểu lộ tình cảm, cảm xúc.
Link tham khảo: Biện pháp tu từ Liệt kê
Nêu những suy nghĩ của em về nhân vật Chôm?
Nêu những suy nghĩ của em về nhân vật Chôm?
Dựa vào hành động và lời nói của nhân vật trong truyện.
Trình bày ngắn gọn cảm nghĩ về tính cách, hành động, phẩm chất.
Em rất khâm phục nhân vật Chôm vì sự trung thực, dũng cảm và ngay thẳng. Dù biết nói thật sẽ có thể bị trừng phạt, cậu vẫn không gian dối. Trong khi những người khác tìm cách lừa dối vua, Chôm lại chọn nói ra sự thật, điều đó thể hiện phẩm chất đáng quý của cậu bé.
Giải thích:
Chôm là một cậu bé trung thực, dũng cảm và ngay thẳng. Dù biết nói thật có thể bị phạt, cậu vẫn dám nói sự thật với vua.
- Truyện cổ tích là thể loại truyện kể dân gian, kết quả của trí tưởng tượng dân gian, thể hiện cách nhìn, cách nghĩ của người xưa đối với cuộc sống, đồng thời nói lên ước mơ về một xã hội công bằng, tốt đẹp.
- Truyện kể về những xung đột trong gia đình, xã hội, phản ánh số phận của các cá nhân, thể hiện ước mơ đổi thay số phận.
- Đặc điểm của truyện cổ tích:
+ Cốt truyện: thường mở đầu bằng “Ngày xửa ngày xưa”, sử dụng yếu tố kì ảo và kết thúc có hậu
+ Đề tài: hiện tượng đời sống
+ Chủ đề: ước mơ về một xã hội công bằng
+ Ngôi kể: ngôi thứ nhất hoặc ngôi thứ ba
+ Nhân vật thường đại diện cho các kiểu người: chính diện (tốt, thiện) và phản diện (xấu, ác)
Một số link tham khảo:
Truyện cổ tích là gì? Một số yếu tố của truyện truyền thuyết
Đặc điểm nhân vật, lời của người kể trong truyện truyền thuyết
Em rút ra được bài học gì cho bản thân từ câu chuyện trên?
Em rút ra được bài học gì cho bản thân từ câu chuyện trên?
- Xác định thông điệp chính của truyện.
- Nêu bài học và liên hệ bản thân.
Từ câu chuyện, em rút ra bài học rằng: Trung thực là đức tính cần thiết trong mọi hoàn cảnh. Trong cuộc sống, dù đối mặt với khó khăn hay thử thách, em cũng cần dũng cảm nói thật và sống ngay thẳng để nhận được sự tin tưởng và tôn trọng từ người khác.
Giải thích:
Câu chuyện khẳng định trung thực là đức tính quý giá của con người. Vì vậy, mỗi người cần sống ngay thẳng, dũng cảm nói sự thật và không gian dối trong mọi hoàn cảnh.
Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.
Link tham khảo: Thông điệp là gì?
Danh sách bình luận