Đề bài

Khí hậu tác động đến sông ngòi được thêt hiện rõ qua

• A. Tốc độ dòng chảy, hướng chảy của sông, mật độ và mạng lưới.
• B. Mạng lưới, hướng chảy, mật độ chế độ nước sông, tốc độ sông.
• C. Mật độ, mạng lưới, tổng lượng nước phù sa, chế độ sông.
• D. Lưu lượng nước, độ dốc của sông, hướng chảy, mật độ sông.

Phương pháp giải

- Gạch chân từ khóa trong câu hỏi “khí hậu", "tác động đến sông ngòi", "được thể hiện rõ qua", để xác định đúng nội dung và yêu cầu của đề.

- Xác định nội dung kiến thức câu hỏi qua từ khóa thuộc bài Thiên nhiên nhiệt đới ẩm gió mùa và ảnh hưởng đến sản xuất, đời sống.

- Từ nội dung kiến thức bài học trên, xác định tác động của khí hậu đến đặc điểm sông ngòi nước ta.

- Phân tích và lựa chọn đáp án phù hợp nhất.

Lời giải của GV Loigiaihay.com

Phân tích các phương án:

- Phương án A. Tốc độ dòng chảy, hướng chảy của sông, mật độ và mạng lưới: 

-> Tốc độ dòng chảy chủ yếu phụ thuộc vào độ dốc địa hình và lượng nước. Lượng mưa do ảnh hưởng khí hậu là nhân tố tác động trực tiếp tới lượng nước, nhưng độ dốc địa hình mới là yếu tố chính quyết định tốc độ. Thứ hai, hướng chảy chủ yếu do địa hình và cấu trúc địa chất quyết định, ít bị ảnh hưởng trực tiếp bởi khí hậu. Thứ ba, mật độ và mạng lưới sông ngòi có liên quan đến khí hậu và địa hình.

- Phương án B. Mạng lưới, hướng chảy, mật độ, chế độ nước sông, tốc độ sông:

-> Mạng lưới, mật độ liên quan đến khí hậu và địa hình. Hướng chảy chủ yếu do hướng nghiêng địa hình. Chế độ nước sông là yếu tố bị khí hậu tác động mạnh mẽ nhất ví dụ như chế độ mưa theo mùa làm cho chế độ nước sông cũng theo mùa, có mùa lũ và mùa cạn rõ rệt. Cuối cùng, tốc độ sông giống như tốc độ dòng chảy, chủ yếu do địa hình.

- Phương án C. Mật độ, mạng lưới, tổng lượng nước, phù sa, chế độ sông:

-> Mật độ, mạng lưới do lượng mưa lớn do khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa tạo ra điều kiện thuận lợi cho sự hình thành mạng lưới sông ngòi dày đặc. Tổng lượng nước do Lượng mưa là nguồn cung cấp nước chính cho sông ngòi, do đó khí hậu (đặc biệt là lượng mưa) quyết định tổng lượng nước của sông. Phù sa do khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa với mưa lớn tập trung theo mùa làm tăng cường quá trình xói mòn, rửa trôi ở vùng đồi núi, mang theo lượng phù sa lớn cho sông ngòi. Cuối cùng, chế độ sông do chế độ mưa theo mùa tác động trực tiếp đến chế độ nước sông, tạo ra mùa lũ và mùa cạn rõ rệt.

- Phương án D. Lưu lượng nước, độ dốc của con sông, hướng chảy, mật độ sông:

-> Lưu lượng nước là lượng nước chảy qua mặt cắt ngang của sông trong một đơn vị thời gian. Yếu tố này chịu ảnh hưởng trực tiếp bởi lượng mưa do khí hậu mang lại. Độ dốc của con sông và hướng chảy chủ yếu do địa hình quyết định. Cuối cùng, Mật độ sông có liên quan trực tiếp đến khí hậu (lượng mưa) và địa hình.

Vậy đáp án đúng là C. Mật độ, mạng lưới, tổng lượng nước, phù sa, chế độ sông. Bởi vì các yếu tố này đều do khí hậu tác động.

Đáp án : C

Mở rộng

Đặc điểm của sông, hồ nước ta:

- Chế độ nước sông:

+ Sông ngòi Việt Nam có chế độ nước theo mùa rõ rệt, với mùa lũ trùng mùa mưa (lượng nước chiếm 70-80%) và mùa cạn trùng mùa khô (chỉ 20-30%).

+ Điều này dẫn đến sự thất thường trong thủy chế, gây ra lũ lụt vào mùa mưa và thiếu nước vào mùa khô.

- Lượng nước và phù sa:

+ Sông ngòi Việt Nam nhiều nước nhờ lượng mưa lớn và giàu phù sa (hơn 200 triệu tấn/năm) do quá trình xói mòn mạnh mẽ ở địa hình đồi núi.

- Hướng chảy: 

+ Hướng chảy chính của các con sông là Tây Bắc - Đông Nam (phù hợp với địa hình chung) và hướng vòng cung (do cấu trúc địa chất ở Đông Bắc).

- Mật độ:

+ Mạng lưới sông ngòi nước ta dày đặc có 2.360 con sông dài trên 10km.

+ Có nhiều hệ thống sông lớn có giá trị.