GỬI SÔNG HỒNG
Vũ Quần Phương
“Đồng hành cùng lịch sử
chảy bên mỗi đời người mờ tỏ
sông như lời ngợi ca,
như lời nhắc nhở:
thoắt cung điện đền đài, thoắt nương dâu bụi cỏ!
sông Hồng thở nhẹ
sóng về xuôi.
Sông Hồng chảy trong đêm
qua những cuộc đời nghèo
gió thầm thĩ qua đồng khoai bãi mía
hồn đất nước âm thầm trong cỗi rễ
mỗi đời dân
Ôi con sông quặn sóng của đời ta
ta lọt lòng, sông đã đỏ phù sa,
ta lớn lên, sông đổ sóng quanh nhà
cuồn cuộn chảy thương cha nhớ mẹ
Sông được về với bể
còn ta về thương nhớ với sông thôi
hạt phù sa im lặng chẳng nên lời
ta cũng lặng nhìn sông không thể nói.
Sông như hồn hư ảo
thân ta là ngọn sóng đầy vơi.
Ai gọi đò
xa thế
sông ơi!”
Xác định nhân vật trữ tình trong văn bản.
Xác định nhân vật trữ tình trong văn bản.
Đọc kĩ văn bản để xác định nhân vật trữ tình
Nhân vật trữ tình trong văn bản là "ta" – chính là tác giả
Chỉ ra biện pháp tu từ được sử dụng ở những câu thơ sau:
“sông Hồng thở nhẹ
sóng về xuôi.”
Chỉ ra biện pháp tu từ được sử dụng ở những câu thơ sau:
“sông Hồng thở nhẹ
sóng về xuôi.”
Vận dụng kiến thức về các biện pháp tu từ để nhận biết
Biện pháp tu từ được sử dụng:
- Nhân hóa: "sông Hồng thở nhẹ"
- Ẩn dụ: "sóng về xuôi"
Anh/Chị hiểu lời nhắc nhở sau của dòng sông như thế nào?
“sông như lời ngợi ca,
như lời nhắc nhở:
thoắt cung điện đền đài, thoắt nương dâu bụi cỏ!”
Anh/Chị hiểu lời nhắc nhở sau của dòng sông như thế nào?
“sông như lời ngợi ca,
như lời nhắc nhở:
thoắt cung điện đền đài, thoắt nương dâu bụi cỏ!”
Đọc kĩ đoạn thơ để phân tích
Lời nhắc nhở của dòng sông:
- Sông vừa là lời ca ngợi vẻ đẹp bền vững của đất nước, vừa là lời cảnh tỉnh về sự phù du của vật chất ("thoắt cung điện đền đài, thoắt nương dâu bụi cỏ").
- Ý nghĩa: Dù vinh hoa hay tiêu điều, tất cả đều thay đổi, chỉ có tinh thần dân tộc là trường tồn.
Phân tích tác dụng của việc sử dụng thể thơ trong văn bản.
Phân tích tác dụng của việc sử dụng thể thơ trong văn bản.
Căn cứ vào các đặc điểm hình thức để xác định thể thơ và phân tích tác dụng
Tác dụng của thể thơ tự do:
- Linh hoạt: Câu ngắn dài đan xen tạo nhịp chảy như sóng sông.
- Phù hợp với mạch cảm xúc: Từ suy tư lịch sử ("đồng hành cùng lịch sử") đến tình cảm cá nhân ("ta lọt lòng, sông đã đỏ phù sa") đều được diễn đạt tự nhiên.
Anh/Chị hãy nhận xét tình cảm của tác giả đối với dòng sông Hồng được thể hiện trong văn bản.
Anh/Chị hãy nhận xét tình cảm của tác giả đối với dòng sông Hồng được thể hiện trong văn bản.
Căn cứ vào nội dung văn bản để nhận xét tình cảm, thái độ nhân vật trữ tình
Tình cảm của tác giả với sông Hồng:
- Gắn bó máu thịt: Sông như một phần đời ("ta lọt lòng, sông đã đỏ phù sa").
- Tri ân và hoài niệm: Sông chứng kiến đời nghèo ("qua những cuộc đời nghèo"), nuôi dưỡng tâm hồn ("hồn đất nước âm thầm trong cỗi rễ").
- Nỗi xót xa, bất lực: "ta cũng lặng nhìn sông không thể nói" → Sông vĩnh hằng, còn đời người ngắn ngủi.
Danh sách bình luận