Đọc ngữ liệu sau:
DẶN CON
Cuộc đời không giản đơn như ly nước mỗi ngày con uống
Có vị đắng thú vị của cà phê
vị cay xé lưỡi của trái ớt
vị chát chua của trái chanh vừa mới bứt
Con hãy khoan đi tìm vị ngọt
mà hãy để đắng cay chua chát giúp con định nghĩa cuộc đời
Mắt con nhìn thêm tinh
Tai con nghe thêm rõ
Trí con thông trong sấp ngửa cuộc người.
Học cách ưng thuận cuộc chơi nếu có phải gặp phản trắc
trong đời không nhờ ai lau nước mắt mà để nó tự rơi
Sau mưa
là nắng hửng lên thôi.
(Dặn con, Đoàn Mạnh Phương, Tạp chí Sông Hương số 415-09/2023)
Xác định thể thơ của văn bản
Xác định thể thơ của văn bản
Đọc kĩ văn bản, chú ý số tiếng trong từng dòng thơ, cách ngắt nhịp và gieo vần. Nếu các dòng thơ không có số chữ cố định, nhịp thơ linh hoạt và không tuân theo quy luật chặt chẽ thì đó là thể thơ tự do.
Thể thơ tự do
Giải thích:
Các dòng thơ trong bài có độ dài ngắn khác nhau, số chữ không đều, nhịp thơ thay đổi linh hoạt theo mạch cảm xúc của tác giả. Điều này giúp lời thơ gần gũi, tự nhiên và dễ bộc lộ suy nghĩ, tình cảm của người cha dành cho con.
Thơ tự do là thể thơ không có quy định bắt buộc về số dòng trong bài, số chữ ở mỗi dòng, về vần, luật bằng trắc và nhịp điệu. Tất cả các yếu tố này đều có thể thay đổi tuỳ thuộc vào mục đích của người viết.
Link tham khảo: Thể thơ tự do
Theo tác giả, tại sao cuộc đời không đơn giản như ly nước mỗi ngày con uống?
Theo tác giả, tại sao cuộc đời không đơn giản như ly nước mỗi ngày con uống?
Đọc kĩ khổ thơ đầu, chú ý những hình ảnh và từ ngữ nói về các “vị” trong cuộc sống. Từ đó xác định lí do mà tác giả cho rằng cuộc đời không đơn giản.
Theo tác giả, cuộc đời không đơn giản là vì: có vị đăng thú vị của cà phê, vị cay xé lưỡi của trái ớt; vị chát chua của trái chanh vừa mới bứt.
Giải thích:
Những hình ảnh trên là ẩn dụ cho những khó khăn, thử thách, cay đắng và cả những trải nghiệm mà con người phải đối mặt trong cuộc sống. Qua đó, tác giả muốn nhắn nhủ rằng cuộc đời không chỉ có niềm vui và sự ngọt ngào mà còn có những vất vả, đau buồn giúp con người trưởng thành hơn.
Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc.
Link tham khảo: Thơ trữ tình là gì? Đặc điểm của thơ trữ tình
Nêu tác dụng của biện pháp tu từ ẩn dụ trong câu thơ: Sau mưa là nắng hửng lên thôi
Nêu tác dụng của biện pháp tu từ ẩn dụ trong câu thơ: Sau mưa là nắng hửng lên thôi
Xác định hình ảnh mang ý nghĩa biểu tượng trong câu thơ, tìm nghĩa thực và nghĩa ẩn dụ của hình ảnh đó, từ đó nêu tác dụng biểu đạt.
- Ẩn dụ: mưa chỉ những rào cản, trắc trở, khó khăn; nắng là những điều tươi sáng, đẹp đẽ.
- Tác dụng:
+ Tăng sức gợi hình, gợi cảm cho câu thơ.
+ Khẳng định khó khăn, trắc trở sẽ qua, những điều tốt đẹp nhất định sẽ tới.
+ Bộc lộ niềm tin, tinh thần lạc quan của tác giả.
Giải thích:
Biện pháp ẩn dụ giúp câu thơ trở nên giàu hình ảnh và ý nghĩa hơn. Qua đó, tác giả khẳng định rằng sau những khó khăn, con người sẽ vượt qua và đón nhận những điều tươi sáng. Câu thơ thể hiện niềm tin, tinh thần lạc quan và lời động viên con người cần mạnh mẽ trước nghịch cảnh.
- Ẩn dụ là một biện pháp tu từ mà ở đó có các sự vật và hiện tượng được nhắc đến qua việc gọi tên sự vật hiện tượng khác mà ở đó có những nét tương đối giống nhau.
- Ẩn dụ được phân thành 4 loại, hay còn gọi là 4 hình thức:
+ Ẩn dụ hình thức: nhằm mục đích là “dấu” đi một phần ý nghĩa mà không phải ai cũng biết.
+ Ẩn dụ phẩm chất: thay thế phẩm chất của sự vật, hiện tượng này có nét tương đồng với phẩm chất của sự vật, hiện tượng khác.
+ Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác: là cách thức nhận biết sự vật, hiện tượng bằng giác quan này nhưng khi miêu tả lại mang tính chất, đặc điểm của sự vật lại bằng cách sử dụng từ ngữ cho giác quan khác.
+ Ẩn dụ cách thức: là loại ẩn dụ có nhiều cách để thể hiện một vấn đề. Vì thế, người diễn đạt sẽ đưa hàm ý vào câu nói.
Link tham khảo: Ẩn dụ là gì? Đặc điểm của ẩn dụ
Anh/Chị có đồng tình với quan điểm của tác giả: “Nếu có phải gặp phản trắc trong đời/Không nhờ ai lau nước mắt/ Mà để nó tự rơi” không? Vì sao?
Anh/Chị có đồng tình với quan điểm của tác giả: “Nếu có phải gặp phản trắc trong đời/Không nhờ ai lau nước mắt/ Mà để nó tự rơi” không? Vì sao?
Đọc kĩ ý kiến của tác giả, xác định nội dung quan điểm được nêu ra. Sau đó bày tỏ thái độ đồng tình hoặc không đồng tình và lí giải bằng những lập luận phù hợp, thuyết phục.
- Bày tỏ quan điểm của bản thân: đồng tình/ không đồng tình/đồng tình một phẩn.
- Lý giải hợp lí, thuyết phục
Giải thích:
Quan điểm của tác giả đề cao ý chí tự lập và nghị lực sống của con người trước những biến cố cuộc đời. Đó là lời khuyên ý nghĩa giúp con người sống mạnh mẽ và không dễ gục ngã trước khó khăn.
Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.
Link tham khảo: Thông điệp là gì?
Qua lời người cha dặn con trong bài thơ, anh/chị hãy rút ra bài học về lẽ sống cho bản thân
Qua lời người cha dặn con trong bài thơ, anh/chị hãy rút ra bài học về lẽ sống cho bản thân
Từ nội dung rút ra thông điệp phù hợp
Đọc kĩ nội dung bài thơ để xác định thông điệp chính mà người cha muốn gửi gắm. Liên hệ với bản thân để rút ra bài học sống phù hợp và trình bày ngắn gọn, rõ ràng.
- Bài học:
+ Cần tôn trọng, đồng cảm, sẻ chia, giúp đỡ nhau trong cuộc sống nhất là đối với những người bất hạnh
+ Khi giao tiếp cần tế nhị, lịch sự không phân biệt sang hèn giàu nghèo
+ Cần lắng nghe những lời răn dạy của cha mẹ
Giải thích:
Bài thơ không chỉ là lời dặn dò của người cha dành cho con mà còn là bài học sâu sắc về thái độ sống tích cực, bản lĩnh và nghị lực trước cuộc đời nhiều biến động.
Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.
Link tham khảo: Thông điệp là gì?
Danh sách bình luận