Tìm những chỉ tiết hoang đường, kì ảo trong truyện Thánh Gióng. Những chi tiết đó có tác dụng gì trong việc thể hiện nội dung?
Đọc kĩ toàn văn bản và liệt kê các chi tiết kì ảo, hoang đường từ đó nêu tác dụng của chúng với việc xây dựng nhân vật.
Cách 1
Những chi tiết hoang đường, kì ảo trong truyện Thánh Gióng:
+ Mẹ Gióng ướm vào dấu chân và mang thai cậu bé.
+ Mang thai Gióng trong 12 tháng.
+ Khi sứ giả đến tìm người tài giỏi giúp nhà vua đánh giặc, Gióng bỗng cất tiếng nói xin đi đánh giặc.
+ Gióng lớn nhanh như thổi, ăn cơm mấy cũng không no, áo vừa mặc xong đã đứt chỉ.
+ Giặc đến, Gióng vươn vai biến thành một tráng sĩ cao lớn.
+ Ngựa sắt mà hí được, lại phun lửa.
+ Nhổ tre ven đường đánh giặc, giặc tan vỡ.
- Tác dụng: các chi tiết thần kì xây dựng lên biểu tượng về lòng yêu nước và sức mạnh chống giặc ngoại xâm của nhân dân ta.
Cách 2- Những chi tiết hoang đường, kì ảo trong truyện Thánh Gióng:
+ Bà mẹ ướm vào vết chân lạ rất to ở trên đồng mà thụ thai.
+ Mang thai dài tận mười hai tháng; ba tuổi mà cậu bé chẳng biết đi đứng, nói cười.
+ Khi sứ giả đến tìm người tài giỏi giúp cứu nước, Gióng bỗng dưng cất tiếng nói với mẹ xin đi đánh giặc.
+ Gióng lớn nhanh như thổi, ăn cơm bao nhiêu cũng không no, áo rộng bao nhiêu vừa mặc xong đã đứt chỉ.
+ Nghe tin giặc đến, Gióng vươn vai biến thành một tráng sĩ cao lớn.
+ Ngựa sắt mà kêu hí lại phun thêm lửa.
+ Nhổ tre ven đường đánh giặc, giặc tan vỡ.
+ Khi dẹp giặc xong, Gióng và ngựa sắt từ từ bay lên trời.
+ Lửa ngựa phun thiêu cháy một làng, khiến tre ngả màu vàng óng; vết chân ngựa biến thành ao hồ,...
- Tác dụng của những chi tiết trên trong việc thể hiện nội dung: Xây dựng biểu tưởng về một người anh hùng chống giặc ngoại xâm cứu nước, qua đó bộc lộ lòng yêu nước và sức mạnh của dân tộc.
Cách 3- Những chi tiết hoang đường, kì ảo trong truyện:
- Bà lão ra đồng, trông thấy một vết chân to liền ướm thử, không lâu sau về nhà liền mang thai.
- Mang thai mười hai tháng.
- Đứa trẻ lên ba không biết nói biết cười, ai đặt đâu ngồi đấy.
- Cậu bé nghe sứ giả rao thì cất tiếng nói đầu tiên.
- Lớn nhanh như thổi, cơm ăn mấy cũng không no, áo vừa mặc xong đã căng đứt chỉ.
- Biến thành tráng sĩ, mình cao hơn trượng.
- Ngựa sắt biết phun lửa.
- Nhổ bụi tre bên đường để giết giặc.
- Người và ngựa cùng bay lên trời.
- Tác dụng: Các chi tiết hoang đường cho thấy xuất thân kỳ lạ của Thánh Gióng, đồng thời thể hiện ước mơ về người anh hùng có sức mạnh phi thường đánh bại giặc ngoại xâm của nhân dân ta.
Các bài tập cùng chuyên đề
Bài 1 :
Truyền thuyết Thánh Gióng, không có sự thật lịch sử nào dưới đây?
-
A.
Ở làng Gióng, đời Hùng Vương thứ sáu
-
B.
Hiện nay vẫn còn đền thờ làng Phù Đổng, tục gọi là làng Gióng
-
C.
Từ sau hôm gặp sứ giả, chú bé lớn nhanh như thổi
-
D.
Lúc bấy giờ, giặc Ân tới xâm phạm tới bờ cõi nước ta
Bài 2 :
Tìm chi tiết không cần thiết khi dựng lại cốt truyện của truyền thuyết Thánh Gióng
Bài 3 :
Sự ra đời của Gióng có điều gì kì lạ?
-
A.
Cậu có hình dạng một quả dừa.
-
B.
Lên 3 tuổi vẫn không biết đi, không biết nói cười.
-
C.
Cậu núp trong thân thể của con cóc.
-
D.
Cậu được sinh ra từ tảng đá.
Bài 4 :
Nhân dân ta gửi gắm ước mơ nào trong truyện Thánh Gióng?
-
A.
Vũ khí hiện đại mới có thể tiêu diệt được giặc
-
B.
Người anh hùng giúp nhân dân diệt giặc
-
C.
Tinh thần đoàn kết chống xâm lăng là yếu tố cốt lõi
-
D.
Trong chiến tranh, tình làng nghĩa xóm được phát huy
Bài 5 :
Trong văn bản Ai ơi mồng 9 tháng 4, Thánh Gióng đã được sinh ra ở địa điểm nào?
-
A.
Đền Mẫu
-
B.
Đền Thượng
-
C.
Chùa Trấn Vũ
-
D.
Miếu Ban
Bài 6 :
Tìm chi tiết không cần thiết khi dựng lại cốt truyện của truyền thuyết Thánh Gióng?
-
A.
Tiếng nói của Gióng đầu tiên là đòi đi đánh giặc
-
B.
Gióng cầm ngựa sắt, roi sắt, áo giáp để đánh giặc
-
C.
Đánh giặc xong, Gióng cưỡi ngựa sắt bay về trời
-
D.
Về sau Gióng được phong là Phù Đổng Thiên Vương
Bài 7 :
Đáp án nào dưới đây không phải là chi tiết kì ảo trong truyện Thánh Gióng?
-
A.
Sự thụ thai thần kì
-
B.
Giặc Ân xâm lược nước ta
-
C.
Thánh Gióng lớn nhanh như thổi
-
D.
Thánh Gióng bay về trời
Bài 8 :
Nội dung chính của văn bản Thánh Gióng là gì?Bài 9 :
Đối với em, ai là người anh hùng? Người đó có những phẩm chất và thành tích gì khiến em ngưỡng mộ?
Bài 10 :
Thiết kế bản giới thiệu ngắn về một người anh hùng với các nội dung: tên, phẩm chất, chiến công. Trang trí bản giới thiệu bằng các hình ảnh phù hợp và sử dụng bản giới thiệu để nói về người anh hùng.
Bài 11 :
Lời của chú bé ba tuổi trong văn bản Thánh Gióng có gì đặc biệt?
Bài 12 :
Miếu thờ trong văn bản Thánh Gióng ban đầu trông như thế nào?
Bài 13 :
Nêu thời gian, địa điểm, hoàn cảnh diễn ra các sự việc trong câu chuyện Thánh Gióng.
Bài 14 :
Thánh Gióng đã ra đời một cách kỳ lạ như thế nào?
Bài 15 :
Chỉ ra ý nghĩa của các chi tiết sau:
a. Câu nói của Gióng: “Về bảo với vua rèn cho ta một con ngựa sắt, một thanh gươm sắt, một áo giáp sắt và một nón sắt, ta sẽ đánh đuổi giặc dữ cho!”.
b. Bà con hàng xóm vui lòng góp gạo, thổi cơm cho Gióng ăn, may quần áo cho Gióng mặc
c. Gióng vươn vai trở thành một tráng sĩ khổng lồ.
d. Ngựa sắt phun ra lửa, gươm sắt loang loáng như chớp giật và bụi tre hai bên đường đã hỗ trợ Gióng trong quá trình đánh giặc.
e. Gióng đánh giặc xong, cởi giáp bỏ nón lại và bay thẳng lên trời.
Bài 16 :
Chiến công phi thường mà Gióng đã làm nên là gì? Em hãy nêu ý nghĩa của hình tượng Gióng?
Bài 17 :
Theo em, chủ đề của truyện Thánh Gióng là gì?
Bài 18 :
Lời kể nào trong truyện Thánh Gióng hàm ý rằng câu chuyện đã thực sự xảy ra trong quá khứ? Nhận xét về ý nghĩa của lời kể đó.
Bài 19 :
Viết đoạn văn (khoảng 5-7 câu) về một hình ảnh hay hành động của Gióng trong văn bản Thánh Gióng đã để lại cho em ấn tượng sâu sắc nhất.
Bài 20 :
Nội dung chính của văn bản Thánh Gióng là gì?Bài 21 :
Em nghĩ thế nào về việc một cậu bé ba tuổi bỗng nhiên trở thành tráng sĩ?
Bài 22 :
Sự ra đời và những biểu hiện khác thường của cậu bé trong văn bản Thánh Gióng dự báo sự việc sắp xảy ra như thế nào?
Bài 23 :
Từ "chú bé" được thay bằng từ "tráng sĩ" khi kể về Thánh Gióng. Sự thay đổi này trong lối kể có ý nghĩa gì?
Bài 24 :
Việc kể về những dấu tích đánh giặc của Thánh Gióng trong đoạn kết văn bản Thánh Gióng có ý nghĩa gì?
Bài 25 :
Liệt kê một số chi tiết kì ảo gắn liền với các sự việc sinh ra và lớn lên, ra trận và chiến thắng, bay về trời của nhân vật Gióng trong văn bản Thánh Gióng?
Bài 26 :
Nhân vật Gióng đã nói gì với mẹ và sứ giả khi biết tin nhà vua đang tìm người tài đánh giặc cứu nước? Theo em, vì sao khi nghe Gióng nói, sứ giả "vừa kinh ngạc, vừa mừng rỡ"?
Bài 27 :
Văn bản Thánh Gióng đã sử dụng nhiều từ ngữ khác nhau để chỉ nhân vật Gióng. Em hãy liệt kê các từ ngữ ấy thành hai nhóm theo hai thời điểm: trước và sau khi Gióng "vươn vai" thành tráng sĩ để ra trận đánh giặc?
Bài 28 :
Từ kết quả liệt kê ở câu 3 văn bản Thánh Gióng, hãy cho biết từ ngữ nào được lặp lại nhiều lần nhất và việc lặp lại ấy có tác dụng thế nào?
Bài 29 :
Nhân vật truyền thuyết thường xuất hiện nhằm thực hiện một nhiệm vụ lớn lao. Nhiệm vụ của Gióng là gì và quan trọng như thế nào?
Bài 30 :
Theo một số bạn, truyện Thánh Gióng lẽ ra nên kết thúc ở câu “Đến đây, một mình một ngựa, tráng sĩ lên đỉnh núi, cởi giáp sắt bỏ lại, rồi cả người lẫn ngựa từ từ bay lên trời". Các bạn ấy cho rằng: phần văn bản sau câu văn này là không cần thiết, vì không còn gì hấp dẫn nữa. Em có đồng ý như vậy không? Vì sao?
