Khúc tráng ca nhà giàn đã sử dụng biện pháp đặc trưng gì của thể loại phóng sự? Hãy chỉ ra một số dẫn chứng cụ thể.
Đọc kĩ tác phẩm.
Cách 1
- Phóng sự Khúc tráng ca nhà giàn đã sử dụng thủ pháp đặc trưng của thể loại phóng sự là : thủ pháp Tả -Thuật- Bình Trong đó:
+ Thuật: trần thuật, tái hiện, kể lại câu chuyện, sự kiện
+ Tả: miêu tả nhưng phải gắn bó và xuất phát từ hiện thực
+ Bình: bình bàn, thẩm định, đánh giá sự kiện của tác giả
→ Việc kết hợp bút pháp Tả – Thuật – Bình không chỉ làm rõ thông tin sự kiện mà còn thông tin lí lẽ, đi sâu, khám phá bản chất của sự kiện
- Một số dẫn chứng cụ thể trong các đoạn văn :
+ “ Tôi đang nói đến cái nhà giàn không mấy kiên cố những năm xa chứ không phải loại giàn thế hệ mới bây giờ có thể chịu được cấp 12, trên cả cấp 12! Những cơn bão năm 1990, 1996, 1999 và sau chót là năm 2000 đã lần lượt thụi và thốc những cú ác liệt vào nhà giàn. Đại tá Chấn kể lại Sở chỉ huy Quân chủng ở Hải Phòng có lúc lặng hẳn đi khi anh em một số nhà giàn điện về là chòi khó thế này…đó là những thông điện cuối cùng mà Sở chỉ huy Quân chủng nhận được…”
→ Đoạn văn là lời trần thuật vào thời điểm trước những năm 2000, khi xảy ra mưa bão, các chiến sĩ biển khơi gặp phải rất nhiều khó khăn. Kết hợp với yếu tố miêu tả: “ nhà giàn không mấy kiên cố”, “ Đại tá Chấn kể lại Sở chỉ huy Quân chủng ở Hải Phòng có lúc lặng hẳn đi khi..”,.. đã khiến cho câu chuyện và nhân vật càng trở nên sinh động và chân thực
+ “ Tôi chỉ biết láng máng rằng cái nhà giàn này là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa kết cấu khung thép của giàn khoan dầu khí với hệ thống móng cọc thép chịu được bão gió cấp 12 hoặc hơn. Tôi cũng láng mạng thêm…Tôi ngó xuống làn nước thăm thẳm kia để rùng mình, không biết anh em công binh làm cách nào mà thương lượng được Hà Bá hay vua Thủy Tề để cắm được hệ thống cọc vững vàng kiên cố như thế?”
→ Đoạn văn là lời kể lại câu chuyện khi đứng trước nhà giàn trong chuyến đi của tác giả. Các yếu tố miêu tả được thể hiện qua việc khắc họa nhà giàn “ cái nhà giàn này là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa kết cấu khung thép của giàn khoan dầu khí với hệ thống móng cọc thép chịu được bão gió cấp 12 hoặc hơn”, “ hệ thống nhà giàn ấy được mọc lên, được trụ vững…” cùng với lời bình của tác giả: “Tôi ngó xuống làn nước thăm thẳm kia để rùng mình, không biết anh em công binh làm cách nào mà thương lượng được Hà Bá hay vua Thủy Tề để cắm được hệ thống cọc vững vàng kiên cố như thế?”. Qua việc miêu tả nhà giàn, thấy được tài năng, sức mạnh của những chiến sĩ nhà giàn cũng như cảm xúc tự hào, ngưỡng mộ, yêu mến với các chiến sĩ ấy.
Cách 2- Văn bản đã sử dụng biện pháp kết hợp giữa tính phi hư cấu với một số thủ pháp nghệ thuật như miêu tả, trần thuật,...
- Dẫn chứng :
+ Đoạn văn “Những cơn bão năm 1990,1996,...Đó là những bức điện cuối cùng mà Sở Chỉ huy quân chủng nhận được”. Tính phi hư cấu thể hiện qua các con số cụ thể như bão cấp 11, 12; năm 1990, 1996, 1999, 2000. Thủ pháp trần thuật thể hiện qua câu chuyện Đại tá Chấn kể lại. Thủ pháp miêu tả “lần lượt thụi và thốc những cú ác liệt”; “bão không thay đổi sức gió”,...
+ Đoạn văn : “Đó là ngày 13-12-1998,...Nguyễn Đứa Hanh,v.v..”. Tính phi hư cấu thể hiện qua ngày tháng cụ thể và tên của những chiến sĩ đã hi sinh. Thủ pháp trần thuật thể hiện qua diễn biến câu chuyện về trận bão số 8 năm 1998. Thủ pháp miêu tả : “chòi sắp đổ vẫn bình tĩnh” ; “cuốn là cờ Tổ quốc vào người”,...
Cách 3Khúc tráng ca nhà giàn đã sử dụng những biện pháp đặc trưng của thể loại phóng sự: tả, thuật, bình.
Dẫn chứng
- Lời tả: “Tôi chỉ biết láng máng cái nhà giàn này là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa kết cấu khung kép của giàn khoan dầu khí với hệ thống móng cọc thép chịu được bão gió cấp 12 hoặc hơn. Tôi cũng láng máng thêm… Tôi ngó xuống làn nước thăm thẳm kia để rùng mình, không biết anh em công binh làm bằng cách nào mà thương lượng được Hà Bá hay vua Thủy Tề để cắm được hệ thống cọc vững vàng kiên cố như thế?”.
- Lời thuật: “Tôi đang nói đến cái nhà giàn không mấy kiên cố những năm xa chứ không phải loại giàn thế hệ mới bây giờ có thể chịu được cấp 12, trên cả cấp 12! Những cơn bão năm 1990, 1996, 1999 và sau chót là năm 2000 đã lần lượt thụi và thốc những cú ác liệt vào nhà giàn. Đại tá Chấn kể lại Sở chỉ huy Quân chủng ở Hải Phòng có lúc lặng hẳn đi khi anh em một số nhà giàn điện về là chòi khó thế này… đó là những thông điện cuối cùng mà Sở chỉ huy Quân chủng nhận được…”1 số dẫn chứng cụ thể.

Các bài tập cùng chuyên đề
Bài 1 :
Đọc trước văn bản Khúc tráng ca nhà giàn, tìm hiểu thông tin về tác giả Xuân Ba
Bài 2 :
Chú ý bối cảnh chuyến đi
Bài 3 :
Giá trị ẩn trong đảo chìm là gì?
Bài 4 :
Khu vực Ba Kè có gì đặc biệt?
Bài 5 :
Chú ý nội dung phần 2
Bài 6 :
Hình dung sự dữ dội của biển cả.
Bài 7 :
Chuyện xảy ra vào giai đoạn nào?
Bài 8 :
Chú ý những chi tiết về sự hi sinh của cán bộ, chiến sĩ.
Bài 9 :
Nội dung phần 3 kể chuyện gì?
Bài 10 :
Chú ý điểm khác nhau của ba thế hệ nhà giàn.
Bài 11 :
Tác giả bày tỏ thái độ và cảm xúc như thế nào ở phần cuối?
Bài 12 :
Phóng sự Khúc tráng ca nhà giàn viết về vấn đề gì? Tóm tắt nội dung chính của mỗi phần của mỗi phần được đánh số trong văn bản.
Bài 13 :
Tính phi hư cấu của bài phóng sự được thể hiện ở những yếu tố nào? Điều đó có tác dụng gì đối với việc thể hiện nội dung, ý nghĩa của tác phẩm?
Bài 14 :
Chi tiết nào của văn bản để lại ấn tượng đặc biệt với em? Vì sao?
Bài 15 :
Việc kết hợp thủ pháp miêu tả với trần thuật để kể về lịch sử ba thế hệ nhà giàn của văn bản nhằm mục đích gì? Người viết thể hiện thái độ và sự đánh giá như thế nào về vấn đề đó.
Bài 16 :
Theo em, vấn đề nêu lên trong bài phóng sự có ý nghĩa như thế nào với xã hội hiện nay?
Bài 17 :
Tác giả Xuân Ba sinh năm bao nhiêu?
1953
1954
1955
1956
Bài 18 :
Tác giả Xuân Ba quê ở đâu?
Thanh Hóa
Nghệ An
Hà Nội
Huế
Bài 19 :
Tác giả sinh ra và lớn lên trong gia đình như thế nào?
Gia đình có truyền thống Nho học
Gia đình có truyền thống buôn bán
Gia đình có truyền thống âm nhạc
Gia đình có truyền thống văn học
Bài 20 :
Phong cách sáng tác của tác giả là gì?
Mang hướng độc diễn
Mang hướng thực tế
Mang hướng phi thực tế
Tất cả các đáp án trên
Bài 21 :
Tác phẩm nào dưới đây là của tác giả Xuân Ba
Vẫn phải tin vào những giọt nước mắt
Khang khác mây thường
Chuyện buồn kể muộn
Tất cả các đáp án trên
Bài 22 :
Chuyến đi diễn ra trong bối cảnh như thế nào?
Thời gian: đêm khuya, không gian: trên tàu
Thời gian: khi bầu trời còn là màn đêm, không gian: trên tàu
Thời gian: chiều tà, không gian: trên bờ biển
Thời gian và không gian không xác định
Bài 23 :
Giá trị ẩn trong đảo chìm là gì?
Tạo nên thống móng vững chắc, chằng chịt để xây những thành phố lớn nổi, những sân bay trên biển
Chỉ dấu của dầu khí vô vàn, là nguồn tài nguyên quý giá
Là địa điểm tốt để phát triển du lịch
A và B đúng
Bài 24 :
Khu vực Ba Kè có gì đặc biệt?
Đủ sức tạo thành thế trận giữ chủ quyền đất nước những khoảng san hô quý giá mà tiềm ẩn quanh đó là mỏ dầu, túi khí
Tạo công ăn việc làm cho người dân quanh đó
Là khu vực sảy ra nhiều tranh chấp
Tất cả các đáp án trên
Bài 25 :
Nội dung của phần 2 là gì?
Vẻ đẹp thiên nhiên nơi đây
Hành trình thực hiện nhiệm vụ
Sự hi sinh của những cán bộ chiến sĩ khi thực hiện nhiệm vụ ở biển cả dữ dội
A và B đúng
Bài 26 :
Chuyện xảy ra vào giai đoạn nào?
Những năm 1900 trở về trước
Những năm 2000 trở về trước
Những năm 2000 đến hiện nay
Đáp án khác
Bài 27 :
Chi tiết nào dưới đây cho thấy sự hy sinh của cán bộ, chiến sĩ
Mười bốn cán bộ chiến sĩ nhà giàn đã hi sinh trong một số trận bão
Nhà đổ, liệt sĩ Thượng úy Nguyễn Hữu Quang, chủ nhiệm chính trị giàn 1:3 bơi nhiều ngày trên biển…. nhường miếng lương khô cuối cùng cho đồng đội
Liệt sĩ đại úy Vũ Quang Chương, chỉ huy nhà giàn 2A Phúc Nguyên… bình tĩnh chỉ huy bộ đội
Tất cả các đáp án trên
Bài 28 :
Tác giả bày tỏ thái độ và cảm xúc như thế nào ở phần cuối?
Yêu mến, ngưỡng mộ
Khâm phục, ngưỡng mộ
Ngạc nhiên, xúc động
Tất cả các đáp án trên
Bài 29 :
Phóng sự Khúc tráng ca nhà giàn viết về vấn đề gì?
Viết về sự thay đổi của ba thế hệ nhà giàn theo thời gian
Thể hiện cuộc sống gian khổ, nhiều mất mát, hy sinh của các cán bộ ở quần đảo Trường Sa
Ca ngợi sự hi sinh, cống hiến của những cán bộ chiến sĩ trước những khó khăn dữ dội của biển cả
Tất cả các đáp án trên
Bài 30 :
Việc kết hợp thủ pháp miêu tả với trần thuật để kể về lịch sử ba thế hệ nhà giàn của văn bản nhằm mục đích gì?
Giúp việc miêu tả sự kiện và nhân vật trong phóng sự hiện lên sinh động
Góp phần thể hiện vẻ đẹp của những chiến sĩ biển khơi
Thể hiện sự khâm phục của tác giả
Tất cả đáp án trên