Hình tượng người lính Tây Tiến trong bài thơ từng bị phê phán là “xa lạ” với hình ảnh thực tế của anh bộ đội cụ Hồ thời kì kháng chiến chống thực dân Pháp. Theo bạn, vì sao có sự đánh giá như vậy? Hãy nêu quan điểm của bạn về vấn đề này.
Vận dụng khả năng liên tưởng, tưởng tượng; vận dụng khả năng phản biện.
Cách 1
Hình tượng người lính Tây Tiến và những tranh cãi:
*Lý do hình tượng người lính Tây Tiến bị đánh giá là “xa lạ”:
- Hình ảnh người lính lãng mạn, hào hoa:
+Khác với hình ảnh người lính giản dị, mộc mạc, lam lũ thường thấy trong thơ ca thời kì kháng chiến.
+Sử dụng nhiều hình ảnh ẩn dụ, so sánh, điển tích để miêu tả người lính: "Sông Mã gầm lên khúc độc hành", "Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm", "Heo hút cồn mây, súng ngửi trời", "Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống", "Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi".
- Nhấn mạnh vào vẻ đẹp bi tráng:
+ Nhắc đến sự hy sinh của người lính nhưng không đề cập đến những chiến công cụ thể.
+Sử dụng nhiều hình ảnh bi tráng: "Rải rác biên cương mồ viễn xứ", "Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh", "Anh về đất. Sông Mã gầm lên khúc độc hành".
* Quan điểm của tôi:
-Hình ảnh người lính Tây Tiến không hoàn toàn “xa lạ”:
+Vẫn thể hiện những phẩm chất chung của người lính Cụ Hồ:
- Lòng yêu nước, ý chí quyết tâm chiến đấu.
- Tình cảm đồng chí, đồng đội thắm thiết.
- Tinh thần lạc quan, yêu đời.
*Phản ánh vẻ đẹp của người lính:
- Vẻ đẹp lãng mạn, hào hoa, phong trần.
- Sống và chiến đấu trong điều kiện gian khổ, thiếu thốn.
- Nỗi buồn, sự tiếc nuối trước những mất mát, hy sinh.
*Tính nghệ thuật của bài thơ:
- Sử dụng ngôn ngữ thơ mượt mà, giàu hình ảnh.
- Giọng điệu thơ khi sôi nổi, hào hùng, khi bi tráng, khi lại da diết, bâng khuâng.
- Bố cục chặt chẽ, logic.
→ Kết luận:
Hình tượng người lính Tây Tiến là một hình tượng thơ độc đáo, mang đậm dấu ấn cá nhân của Quang Dũng. Qua đó, tác giả thể hiện niềm tự hào, sự trân trọng và nỗi nhớ nhung về một thời đã qua.
Cách 2- Có sự đánh giá trên có lẽ là vì vẻ đẹp của người lính Tây Tiến hiện lên không chỉ oai hùng mà còn vô cùng lãng mạn.
- Quan điểm: Quan điểm cá nhân của tôi là việc sử dụng hình tượng người lính Tây Tiến có thể được hiểu như một phần của quá trình sáng tạo và thể hiện của tác giả. Mặc dù nó có thể không phản ánh hoàn toàn thực tế, nhưng nó có thể mang lại một góc nhìn mới và độc đáo về chủ đề chiến tranh và người lính trong văn học. Điều này có thể tạo ra một thách thức đối với độc giả để suy ngẫm và phân tích sâu hơn về ý nghĩa và tầm quan trọng của hình tượng này trong bài thơ.
Cách 3- Đã có lúc, người ta cho rằng bài thơ Tây Tiến không có tác dụng tích cực, vì nó buồn, nó tô đậm cái gian khổ, cái tổn thất, làm nhụt nhuệ khí…
- Với tôi, nhưng câu thơ này đem lại cho chúng ta cái nhìn toàn diện, đầy đủ về chân dung người lính ra trận. Họ là những người không vì bom đạn mà trở thành con người khô cứng, không vì chết chóc mà bi lụy, căm thù,… họ vẫn còn mơ mộng, vẫn có những phút giây để hồn mình được trở về với quê nhà.

Các bài tập cùng chuyên đề
Bài 1 :
Bài thơ Tây Tiến được Quang Dũng sáng tác trong hoàn cảnh nào?
Năm 1947, khi Quang Dũng còn là Đại đội trưởng của đoàn quân Tây Tiến.
Cuối năm 1948, khi Quang Dũng không còn ở đoàn quân Tây Tiến mà đã chuyển sang đơn vị khác.
Khi Quang Dũng làm công tác văn nghệ tại chiến khu Việt Bắc.
Cả 3 đáp án đều không chính xác.
Bài 2 :
Đoàn quân Tây Tiến được thành lập năm nào?
1946
1947
1948
1949
Bài 3 :
Nhiệm vụ của đoàn quân Tây Tiến là gì?
Giúp bộ đội Lào bảo vệ nước Lào.
Bảo vệ biên giới Tây Bắc của Tổ Quốc.
Phối hợp với bộ đội Lào để bảo vệ biên giới Việt-Lào.
Đánh tiêu hao lực lượng đội quân Pháp ở Thượng Lào và miền Tây Bắc Bộ nước ta.
Bài 4 :
Lời giới thiệu nào về lính Tây Tiến là cụ thể và chính xác nhất?
Lính Tây Tiến là nông dân ở khắp mọi miền.
Lính Tây Tiến là thanh niên Hà Nội.
Lính Tây Tiến phần đông là thanh niên Hà Nội, trong đó có nhiều học sinh, sinh viên tri thức.
Lính Tây Tiến là học sinh trí thức.
Bài 5 :
Bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng còn có tên khác nào trong các tên sau đây?
Lên Tây Tiến
Nhớ Tây Tiến
Tây Tiến ơi!
Tây Tiến kỉ niệm
Bài 6 :
Nội dung nào sau đây đúng với bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng?
Bài thơ thể hiện khát vọng về với những sâu nặng nghĩa tình trong cuộc kháng chiến chống Pháp, về với ngọn nguồn cảm hứng sáng tác.
Bài thơ là một bản quyết tâm tư, là lời thề hành động của người chiến sĩ trẻ, đồng thời thể hiện khát khao rạo rực, mong được về với cuộc sống tự do.
Bài thơ là cảm xúc và suy tư về đất nước đau thương nhưng anh dũng kiên cường đứng lên chiến đấu và chiến thắng trong kháng chiến chống thực dân Pháp.
Bài thơ là một bức tranh hoang vu, kỳ vĩ, hấp dẫn của thiên nhiên Tây Bắc, là nỗi nhớ khôn nguôi, là khúc hoài niệm, là một dư âm không dứt về cuộc đời chiến binh.
Bài 7 :
Địa danh nào dưới đây là quê hương của Quang Dũng?
Làng Phượng Trì, huyện Đan Phượng (nay thuộc Hà Nội)
Làng Vũ Thạch (nay là phố Bà Triệu), Hà Nội
Xã Cam An , huyện Cam Lộ, tỉnh Quảng Trị
Xã Quảng Thọ, huyện Quảng Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế
Bài 8 :
Trước Cách mạng tháng Tám, Quang Dũng làm công việc gì?
Phóng viên tiền phương của báo Chiến đấu
Tham gia cách mạng
Dạy học
Nhà văn
Bài 9 :
Quang Dũng làm Đại đội trưởng ở tiểu đoàn 212, Trung đoàn 52 Tây Tiến năm bao nhiêu?
1946
1947
1948
1949
Bài 10 :
Quang Dũng làm Trưởng tiểu ban tuyên huấn của Trung đoàn 52 Tây Tiến năm bao nhiêu?
Đầu năm 1947
Cuối năm 1947
Đầu năm 1948
Cuối năm 1948
Bài 11 :
Năm 2001, Quang Dũng được trao tặng giải thưởng gì?
Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật
Giải thưởng Nhà nước về Khoa học Công nghệ
Giải thưởng cống hiến
Đáp án khác
Bài 12 :
Phong cách sáng tác của nhà thơ Quang Dũng là:
Chất trữ tình chính trị sâu sắc
Cảm xúc nồng nàn, suy tư sâu lắng
Mang hồn thơ phóng khoáng, hồn hậu, lãng mạn và tài hoa
Mang vẻ đẹp trí tuệ, luôn có ý thức khai thác triệt để những tương quan đối lập, giàu chất suy tưởng triết lí.
Bài 13 :
Quang Dũng đã từng làm những lĩnh vực nào dưới đây?
Bài 14 :
Tích vào những tác phẩm không phải của nhà thơ Quang Dũng:
Bài 15 :
Nội dung chính đoạn 1 bài thơ Tây Tiến là:
Thiên nhiên Tây Bắc và hình ảnh người người lính trên con đường hành quân gian khổ
Tình quân dân gắn bó thiên nhiên con người miền Tây với vẻ đẹp mĩ lệ
Hình tượng người lính Tây Tiến
Lời thề gắn bó với đoàn quân Tây Tiến và miền Tây Bắc
Bài 16 :
Hai câu thơ sau sử dụng nghệ thuật nào?
“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rùng núi nhớ chơi vơi”.
Điệp từ
Điệp âm
Từ láy
Tất cả các đáp án trên
Bài 17 :
Nội dung của hai câu thơ sau là gì?
“Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”
Gợi tả sự dữ dội, hoang sơ, bí hiểm và đầy đe dọa của núi rừng miền Tây
Bức tranh thiên nhiên thơ mộng, trữ tình
Thiên nhiên hiện ra với vẻ đẹp mĩ lệ, thơ mộng
Tất cả các đáp án trên
Bài 18 :
Bức tranh thiên nhiên thơ mộng, trữ tình được thể hiện qua những câu thơ nào? Tích vào những đáp án đúng.
Bài 19 :
Câu thơ nào thể hiện sự anh dũng, coi cái chết nhẹ tựa lông hồng của người lính Tây Tiến?
“Heo hút cồn mây súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống”
“Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời”
“Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”
Tất cả các đáp án trên
Bài 20 :
Nội dung chính đoạn 2 bài thơ Tây Tiến là:
Thiên nhiên Tây Bắc và hình ảnh người người lính trên con đường hành quân gian khổ
Tình quân dân gắn bó thiên nhiên con người miền Tây với vẻ đẹp mĩ lệ
Hình tượng người lính Tây Tiến
Lời thề gắn bó với đoàn quân Tây Tiến và miền Tây Bắc
Bài 21 :
Nhân vật trung tâm trong đêm lửa trại ở đoạn thơ thứ hai là ai?
Người lính Tây Tiến
Hình ảnh ngọn đuốc
“Em”, các cô gái dân tộc nơi đoàn quân Tây Tiến đóng quân.
Những cô gái người lính Tây Tiến gặp gỡ trên đường hành quân.
Bài 22 :
Không gian trong bốn câu thơ dưới đây được miêu tả như thế nào?
“Người đi Châu Mộc chiều sương ấy,
Có thấy hồn lau nẻo bến bờ.
Có nhớ dáng người trên độc mộc
Trôi lòng nước lũ hoa đong đưa”
Không gian của dòng sông trong một buổi chiều mưa giăng
Không gian với ánh sáng lung linh của lửa đuốc
Không gian núi rừng Tây Bắc
Không gian ban đêm
Bài 23 :
Nội dung chính đoạn 3 bài thơ Tây Tiến là:
Thiên nhiên Tây Bắc và hình ảnh người người lính trên con đường hành quân gian khổ
Tình quân dân gắn bó thiên nhiên con người miền Tây với vẻ đẹp mĩ lệ
Hình tượng người lính Tây Tiến
Lời thề gắn bó với đoàn quân Tây Tiến và miền Tây Bắc
Bài 24 :
Hai câu thơ sau sử dụng biện pháp nghệ thuật gì?
“Áo bào thay chiếu anh về đất
Sông Mã gầm lên khúc độc hành”
Nói giảm nói tránh
Nhân hoá
Cả hai đáp án trên đều đúng
Cả hai đáp án trên đều sai
Bài 25 :
Nội dung chính đoạn 4 bài thơ Tây Tiến là:
Thiên nhiên Tây Bắc và hình ảnh người người lính trên con đường hành quân gian khổ
Tình quân dân gắn bó thiên nhiên con người miền Tây với vẻ đẹp mĩ lệ
Hình tượng người lính Tây Tiến
Lời thề gắn bó với đoàn quân Tây Tiến và miền Tây Bắc
Bài 26 :
Câu thơ “Tây Tiến người đi không hẹn ước” được hiểu như thế nào?
Đường lên Tây Tiến thăm thẳm, chia phôi, đường lên Tây Tién xa xôi, vời vợi
Tô đậm bầu không khí chung của một thời Tây Tiến với lời thề cổ kim: ra đi không hẹn ngày về, một đi không trở lại
Cả hai đáp án trên đều đúng
Cả hai đáp án trên đều sai
Bài 27 :
Bạn đã học, đã đọc những bài thơ nào viết về đề tài người lính cách mạng Việt Nam? Đọc diễn cảm một đoạn thơ mà bạn yêu thích
Bài 28 :
Chú ý:
- Hình ảnh khơi nguồn cảm xúc
- Các từ ngữ gợi bối cảnh không gian và ấn tượng về đoàn quân Tây Tiến
Bài 29 :
Nhận diện các yếu tố: nhịp điệu, nhạc điệu, đối và những từ kết hợp khác lạ trong đoạn thơ.
Bài 30 :
Chú ý hình ảnh gây ấn tượng về thiên nhiên và con người miền Tây Bắc.